Portal onkologia.gov.pl to pierwsze w Polsce, ogólnodostępne źródło wiedzy, które w jednym miejscu gromadzi najważniejsze informacje na temat leczenia onkologicznego. To narzędzie wsparcia dla pacjentów i ich bliskich. O uruchomieniu serwisu poinformowała wiceminister zdrowia Katarzyna Kacperczyk podczas konferencji prasowej w Narodowym Instytucie Onkologii

Portal łączy fachową wiedzę z praktycznymi poradami, które są podane w jasny, zrozumiały sposób. Znajdziesz tu usystematyzowane treści – od profilaktyki i diagnostyki, przez metody leczenia, aż po powrót do codziennego życia. To narzędzie, które pozwala spokojnie zgłębić najważniejsze zagadnienia – bez konieczności przeszukiwania wielu źródeł.

– To miejsce, w którym wiedza i doświadczenie ekspertów z Narodowego Instytutu Onkologii będą służyły pacjentom onkologicznym, szukającym wsparcia i wiarygodnych informacji. To portal przygotowany nie tylko dla pacjentów, ale i wspólnie z nimi. Dlatego treści są nie tylko merytoryczne, ale też przyjazne i potrzebne – powiedziała wiceminister Katarzyna Kacperczyk (na zdjęciu trzecia od lewej).

Portal powstał z myślą o różnych osobach, ich potrzebach — od tych, które dopiero myślą o badaniach, po tych, którzy szukają wsparcia po zakończonej terapii.

• Osoby zdrowe dowiedzą się, kiedy i gdzie wykonać badania, oraz jak zmniejszyć ryzyko zachorowania.
• Osoby z podejrzeniem nowotworu otrzymają jasne wskazówki, gdzie się zgłosić, jak przebiegają badania i co oznacza karta DiLO.
• Pacjenci po diagnozie znajdą proste wyjaśnienia metod leczenia, możliwych skutków ubocznych, wsparcia psychologicznego oraz przysługującym im praw.
• Osoby po zakończeniu leczenia poznają zasady zdrowego stylu życia, rehabilitacji, radzenia sobie z obawą przed nawrotem i powrotu do pracy.
• Rodzina i bliscy otrzymają praktyczne porady, jak wspierać chorego.
• Specjaliści i organizacje zyskają dostęp do materiałów edukacyjnych, obowiązujących standardów leczenia i narzędzi wspierających pracę z pacjentem.

Na portalu można znaleźć:

• przewodniki krok po kroku: jasne instrukcje – od diagnostyki, przez przygotowanie do leczenia, aż po opiekę po terapii. Bez medycznego żargonu,
• kompendium nowotworów: zrozumiałe opisy rodzajów raka: objawy, badania, leczenie, pytania do lekarza i życie po terapii,
• wsparcie emocjonalne: poradniki, które pomagają rozmawiać z bliskimi, radzić sobie ze stresem i zachować równowagę,
• porady o diecie, aktywności, pracy, relacjach i powrocie do codzienności po leczeniu,
• materiały do pobrania: infografiki, broszury, podcasty i poradniki PDF – gotowe do druku i udostępniania.

Wszystkie treści przygotował Narodowy Instytut Onkologii we współpracy z ekspertami i organizacjami pacjenckimi – dzięki czemu masz pewność, że trafiasz na rzetelne i aktualne dane.

Przyszłość

Portal powstał, aby edukować pacjentów i ich bliskich oraz pomagać im w podejmowaniu świadomych decyzji o zdrowiu. Będziemy go rozwijać zgodnie z potrzebami użytkowników i najnowszymi osiągnięciami medycznymi. Będą się tam pojawiać nowe materiały edukacyjne, narzędzia interaktywne i aktualne informacje o badaniach i terapiach onkologicznych.

Narodowa Strategia Onkologiczna

Onkologia.gov.pl to ważny element realizacji Narodowej Strategii Onkologicznej – zwiększa dostęp pacjentów do wiarygodnych informacji o profilaktyce i leczeniu nowotworów.

Artykuł Ruszył Narodowy Portal Onkologiczny pochodzi z serwisu Świat Lekarza.

Wyniki leczenia onkologicznego w Polsce może po­prawić skrupulatne realizowanie Narodowej Strate­gii Onkologicznej. To wszystko zostało w niej zapisane: poprawa profilaktyki, szersze wykorzystanie badań dia­gnostycznych, lepsza organizacja leczenia. Dzię­ki temu mamy szansę na skokową poprawę wyników wieloletnich przeżyć u chorych na nowotwory ? mówi prof. dr hab. Piotr Rutkowski, Przewodniczący Zespołu Ministra Zdrowia ds. Narodowej Strategii Onkologicznej, Przewodniczący Polskiego Towarzystwa Onkologicznego, kierownik Kliniki Nowotworów Tkanek Miękkich, Kości i Czerniaków Narodowego Instytutu Onkologii w Warszawie.

Kilka miesięcy temu prezydent Biden ogłosił śmiały plan zakładający, że w ciągu najbliższych lat śmiertelność z powodu nowotworów w USA spadnie o połowę. W Polsce jest obecnie wdrażana Narodowa Strategia Onkologiczna, Krajowa Sieć Onkologiczna, w większym stopniu stawia się na profilaktykę; czy jest szansa, że to przełoży się na podobny spadek śmiertelności z powodu chorób nowotworowych, jak to zakłada w Stanach plan Bidena?

Spadek śmiertelności z powodu nowotworów już jest widoczny. Najlepsze kraje dochodzą ok. 70 proc. prze­żyć 5-letnich. W Polsce jest ok. 50 proc. przeżyć 5-let­nich, w Unii Europejskiej: 56-58 proc. W Norwegii ? ok. 70 proc., jednak ona wydaje na zdrowie najwięcej i robi to najbardziej efektywnie.

Skąd takie różnice? Biologia nowotworów jest podobna w Polsce jak w Norwegii. To różnica w sposobie leczenia?

Przyczyn różnic w przeżyciach 5-letnich jest wiele. Po pierwsze to podejście do profilaktyki, i to we wszystkich aspektach, zarówno profilaktyki pierwotnej (kraje skandynawskie przodują, jeśli chodzi o szczepienia przeciw HPV), jak wtórnej (badania przesiewowe). Przykład: 90 proc. kobiet w krajach skandynawskich ma wykonywa­ną mammografię. Jest to kontrolowane przez lekarza rodzinnego. To bardzo istotne ? kontrola przez lekarza rodzinnego jest bardzo ważnym aspektem profilaktyki; mam nadzieję, że to również u nas znajdzie się w stan­dardzie. Lekarz rodzinny powinien pytać pacjenta, czy wykonał badanie profilaktyczne, a jeśli to nie, to go na nie skierować.

Ważna jest też organizacja leczenia pacjentów. My­ślę tu o sieci ? sieć onkologiczna to jest normalna rzecz w krajach skandynawskich. Nie każdy nowotwór może być leczony w każdym ośrodku. Chorzy miesz­kający daleko od specjalistycznego ośrodka są lecze­ni według wskazań lekarzy z ośrodka specjalizującego się w leczeniu danego nowotworu, jednak np. che­mioterapię otrzymują jak najbliżej miejsca zamieszka­nia. To dziś jest możliwe do zrealizowania, w czasach telemedycyny. Ostatnio byli u nas w NIO lekarze z Ło­twy. Jestem pod wrażeniem, że Łotwa, w której dostęp do nowych terapii jest dużo gorszy niż w Polsce, ma usieciowane wszystkie badania diagnostyczne: tomo­grafię, rezonans itd. Są one dostępne przez scentra­lizowany serwer pacjentów. Dzięki temu w każdym ośrodku lekarz może zobaczyć wyniki badań. U nas pacjent często przynosi płytę nagranym badaniem, i okazuje się, że ta płyta się nie otwiera. Albo pacjent co prawda miał wykonane badania, ale nie ma wydrukowanych ich wyników lub je zagubił. Trzeba po­wtarzać badania, a to są wymierne straty finansowe, a dla pacjenta przede wszystkim strata czasu, który w onkologii jest tak ważny.

Dzięki wprowadzeniu e-recepty, e-skierowania mo­żemy pacjentowi, który do nas dzwoni i mówi, że dzie­je się coś niepokojącego, od razu wystawić receptę lub dać skierowanie, np. na tomografię komputero­wą. To są ważne rzeczy, musimy jednak iść krok dalej. Bardzo byśmy chcieli, żeby była możliwość prowadze­nia e-dokumentacji, a przynajmniej, żeby w ten spo­sób były dostępne dane dotyczące właściwych rozpo­znań histopatologicznych i leczenia chorych. Z tego można budować wskaźniki jakości opieki onkologicz­nej. Do tej pory nie było takich wskaźników jakości, w ramach Krajowej Sieci Onkologicznej będą one bra­ne pod uwagę.

W czym jeszcze może pomóc cyfryzacja medycyny?

Myślę, że dzięki niej jesteśmy w stanie poprawić profi­laktykę. Trzeba wykorzystać Internetowe Konto Pacjen­ta, dzięki któremu można na bieżąco kontrolować swo­je zdrowie. To dość prosta aplikacja, obecnie dostęp do IKP ma ok. 19 mln osób w Polsce. Poza tym ważne jest wiarygodne źródło wiedzy onkologicznej dla wszystkich obywateli, czyli stworzenie Narodowego Portalu Onko­logicznego.

Poprzez IKP można zapraszać na badania profilaktyczne?

To chyba nie jest żaden problem, szczególnie że część osób ma powiązane IKP z telefonem komórkowym, do­staje SMS-em numer recepty. Dlaczego ma w ten spo­sób nie dostać zaproszenia na badania i informacji, gdzie w okolicy może je wykonać? Nie wydaje mi się to trudne do realizacji.

Wkrótce wchodzi Krajowa Sieć Onkologiczna w całej Polsce, niedawno minister zdrowia zapowiedział też, że od czerwca rozpoczną się szczepienia przeciw HPV. Co jeszcze jest ważne do wdrożenia w tym roku?

Nie wyobrażam sobie, aby Krajowa Sieć Onkologicz­na ruszyła bez wyceny badań patomorfologicznych. To ogromna bolączka w Polsce, że wycena badania histopatologicznego jest włączona w cenę całej procedury leczenia. Przez to wiele szpitali oszczędza na wykony­waniu diagnostyki patomorfologicznej. Jeżeli badania patomorfologiczne nie są wyceniane oddzielnie, to uniemożliwia prowadzenie leczenia wysokiej jakości. Brak wyceny powoduje, że pacjent słyszy, że ma podejrzenie nowotworu, ale musi pojechać z preparatami do innego ośrodka, aby miał postawione ostateczne roz­poznanie. A jak można ustalić plan leczenia bez rozpo­znania?

Mam nadzieję, że rozpocznie się w tym roku akre­dytacja laboratoriów diagnostyki molekularnej. Diagno­styka molekularna w wielu nowotworach jest konieczna zarówno przy rozpoznawaniu, jak również w leczeniu. Przykładem jest tu rak płuca. Widziałem niedawno dane; okazuje się, że mamy naprawdę bardzo dobre programy lekowe, a tymczasem ich wykorzystanie i do­stęp do terapii wygląda nie najlepiej. Są województwa, gdzie tylko 20 proc. pacjentów otrzymuje leczenie sys­temowe w ramach programów lekowych, a powinno to być co najmniej 50-60 proc., zważywszy na to, że ok. 20 proc. pacjentów jest diagnozowanych we wczesnych stadiach, kiedy wystarczy operacja chirurgiczna lub ra­dioterapia, a 20 proc. chorych jest w złym stanie sprawności i nie kwalifikuje się do leczenia nowymi lekami. W ramach programów lekowych powinno być leczo­nych co najmniej ok. 50 proc. chorych, natomiast jest to średnio 35 proc., a w niektórych województwach ? po­niżej 20 proc.

Problem polega na tym, że jeśli rak płuca jest nieope­racyjny, to dysponujemy stosunkowo niedużym mate­riałem histopatologicznym, który trzeba jak najbardziej efektywnie wykorzystać. Jeśli nie stosujemy zaawanso­wanych technik molekularnych, to trzeba wykonywać badania po kolei, a wtedy może zabraknąć materiału. Pacjent nie może rozpocząć leczenia, a czas mija.

Kolejną istotną rzeczą jest profilaktyka. Komisja Eu­ropejska wypowiedziała się jednoznaczne, co należy stosować w profilaktyce, jest to zapisane w Narodo­wej Strategii Onkologicznej. Alternatywą do kolonosko­pii jest test FIT. Na kolonoskopię zgłaszało się ok. 20 proc. pacjentów; test FIT ma szansę co najmniej po­dwoić tę liczbę, ponieważ można go wykonać w domu. Kolonoskopię będą mieli zrobioną jedynie ci pacjenci, u których wynik testu FIT będzie nieprawidłowy. Kolejna ważna rzecz: badanie HPV-DNA, które ? mam nadzie­ję ? niedługo znajdzie się w screeningu raka szyjki ma­cicy. Wykrycie obecności onkogennego wirusa HPV od razu powoduje kolejne badania. Poza tym takie badanie można robić rzadziej niż cytologię. Tak więc wykorzysta­nie nowoczesnych technologii powoduje zmniejszenie liczby wizyt u lekarza i oszczędności systemowe.

Jest więc szansa na poprawę wyników leczenia onkologicznego w Polsce, i to wcale nie za pomocą dużo większych środków?

Wyniki leczenia onkologicznego w Polsce może po­prawić skrupulatne realizowanie Narodowej Strate­gii Onkologicznej. To wszystko zostało w niej zapisane: poprawa profilaktyki, szersze wykorzystanie badań dia­gnostycznych, lepsza organizacja leczenia. Do tego ko­nieczna jest dalsza digitalizacja i rozwój e-zdrowia. Dzię­ki temu mamy szansę na skokową poprawę wyników wieloletnich przeżyć u chorych na nowotwory.

Artykuł <strong>Prof. dr hab. Piotr Rutkowski: Narodowa Strategia Onkologiczna, czyli? polski</strong> ?plan Bidena?? pochodzi z serwisu Świat Lekarza.

Medialnie najważniejsze wydawały się w ubiegłym tygodniu informacje o epidemii koronawirusa, jednak wydarzeniem ostatniego czasu jest pierwszy polski Cancer Plan, czyli Narodowa Strategia Onkologiczna. Szkoda, że media poświęciły mu tak mało uwagi. Czy zmieni sytuację w polskiej onkologii?

Niedawno prof. Cezary Szczylik w jednym z wywiadów porównał stan polskiej onkologii do Trzeciego Świata. Zwrócił uwagę na niedobór kadr, który powoduje, że onkolog przyjmuje codziennie nawet 30-40 pacjentów, mając na każdego zaledwie kilka minut, a także na brak wielu leków dostępnych w innych krajach UE.

Ocena ostra, zważając na to, że w polskiej onkologii ostatnio sporo się dzieje. Po pierwsze, w ostatnich latach wiele nowych leków znalazło się w refundacji. Daleko nam jeszcze do sytuacji, by pacjent był leczony tak, jak to wskazują zalecenia towarzystw onkologicznych, jednak to nie Trzeci Świat, a w niektórych nowotworach – przyzwoita europejska średnia. Druga ważna zmiana to pilotaż Krajowej Sieci Onkologicznej na razie prowadzony w 4 województwach. Już wiele zmienił; w szpitalach, które go wprowadziły skróciły się kolejki do diagnostyki i leczenia, choć nawet prof. Adam Maciejczyk, szef Polskiego Towarzystwa Onkologicznego, nie wie, jak to się stało. Co najważniejsze, pacjenci czują się lepiej zaopiekowani. Wielka w tym zasługa koordynatorów, którzy umawiają na diagnostykę i leczenie. Łyżką dziegciu jest to, że szpitale, które weszły do KSO i leczą bardzo dobrze, na części procedur tracą finansowo, z powodu niskich wycen. Ale to ma się zmienić.  

Polski Cancer Plan, czyli strategia na 10 lat, jest ostrożny i dość wyważony. Uznano, że lepiej zapisać w nim to, co realne do osiągnięcia. Całą strategię podzielono na kilka obszarów. W zakresie profilaktyki to nie tylko edukacja i wprowadzenie lekcji o zdrowiu do szkół, wyższej akcyzy na alkohol i papierosy, podatku cukrowego, ale też szczepionek przeciw wirusowi HPV. Do 2028 roku ma zostać zaszczepionych przeciw HPV co najmniej 60 proc. dziewcząt i chłopców (szczepienia byłyby refundowane, ale nieobowiązkowe). Nowotwory mają być wcześniej diagnozowane, dzięki temu, że więcej osób będzie korzystać z badań przesiewowych. Namawiać do badań mają m.in. lekarze POZ i lekarze medycyny pracy. Planuje się też nowe rodzaje badań – na krew utajoną w kale (rak jelita grubego), tomografię komputerową płuc (rak płuca). 0 10 proc. więcej ma być lekarzy onkologów, chirurgów onkologicznych, patomorfologów. Poprawić się ma jakość kształcenia onkologicznego na studiach medycznych i kształcenia podyplomowego. Więcej nowoczesnych leków ma się znaleźć w refundacji. Dzięki większej liczbie badań klinicznych, ci pacjenci, dla których nie będzie już zarejestrowanych opcji leczenia, będą mieli szansę skorzystać z leków w ramach badań klinicznych.

Lista życzeń czy realne możliwości do osiągnięcia?

Strategia już spotkała się z krytyką niektórych środowisk (zbyt mało, zbyt wolno, kolejny papierowy dokument), jednak większość jest (umiarkowanymi) optymistami. Dobrze, że została przyjęta przez rząd – i że za jej realizację nie będzie odpowiadał tylko minister zdrowia. To budzi nadzieję, że nie pozostanie tylko na papierze. Mierniki, cele – to wszystko można korygować. Cieszy też projekt nowego Portalu Onkologicznego dla pacjentów, gdzie znajdą się wszystkie informacje dotyczące opcji leczenia. Jeśli taki portal powstanie, będzie nieocenionym wsparciem dla pacjentów i ich rodzin, którzy dziś takich informacji muszą szukać w Internecie. I często nie znajdują. Dobrze więc, że onkologia ma swój plan.

Artykuł Strategia – i co dalej z polską onkologią? pochodzi z serwisu Świat Lekarza.

20 maja prezydent Andrzej Duda podpisał ustawę o Narodowej Strategii Onkologicznej, a minister zdrowia Łukasz Szumowski ocenił, że ten dzień może zapisać się w historii polskiej onkologii. Do końca listopada zespół działający przy ministrze ma opracować i przekazać Radzie Ministrów polski ?cancer plan?. Podobne strategie istnieją już w wielu krajach Europy.

? Narodowa Strategia Onkologiczna nie powstaje w próżni, będziemy czerpać z dokumentów, które już były stworzone, m.in. ze ?Strategii Walki z Rakiem w Polsce 2015-2024?, opracowanej kilka lat temu przez zespół prof. Jacka Jassema.

W polskiej onkologii wiele rzeczy wymaga zmian ? mówi prof. Piotr Czauderna, koordynator Sekcji Opieki Zdrowotnej w Narodowej Radzie Rozwoju przy Prezydencie RP. Jego zdaniem, wzorem innych państw trzeba wyznaczać po kolei cele możliwe do realizacji. ? Na początek jednym
z głównych celów powinna być profilaktyka, wczesne wykrywanie nowotworów, poprawa organizacji leczenia oraz wyrównywanie szans pacjentów na dobre leczenie, niezależnie od ich ?kodu zamieszkania?. Chciałbym, żeby Narodowa Strategia doprowadziła do sytuacji, że onkologia w Polsce będzie nowoczesna i skoncentrowana na pacjencie ? dodaje prof. Piotr Czauderna.

W Polsce co roku notuje się ok. 160 tysięcy nowych zachorowań na raka i 100 tys. zgonów. Umieralność z powodu nowotworów złośliwych mamy wyższą niż europejska średnia o ok. 20 proc. u mężczyzn i 10 proc. u kobiet. Wg raportu NIK z 2018 Polska, Węgry i Chorwacja mają najwyższy poziom umieralności na choroby nowotworowe w Europie.

Redaguje Katarzyna Pinkosz

Artykuł NSO ?lekiem? dla onkologii? pochodzi z serwisu Świat Lekarza.