Żyjemy w czasach, w których wyjątkowo potrzebne są autorytety, a te autorytety po kolei upadają. W medycynie nie budują ich sprzeczne rekomendacje WHO w sprawie leków w COVID-19, czy wycofania publikacji z renomowanych pism medycznych.

Oczywiście, do dezinformacji przyczyniają się w dużej mierze media, pisząc co chwila o przełomowym leku, by po kilku dniach dementować własne artykuły.

Media można zrozumieć. Usprawiedliwia je marzenie nas wszystkich, by jak najszybciej wrócić do sytuacji sprzed epidemii.
Media są jednak różne i warto je odróżniać. Niektóre gonią za sensacją, inne starają się wyjaśniać i dociekać, gdzie jest prawda i wspierać słuszne sprawy. Dlatego po sensacyjnych informacjach: ?Szansa na polski lek na COVID-19?, a po miesiącu: ?Polski lek na koronawirusa nie powstanie? postanowiliśmy sprawdzić, gdzie jest problem i dlaczego przez miesiąc nie ruszyła zbiórka osocza ozdrowieńców na badanie kliniczne już dofinansowane przez ABM. Nie dociekać: ?czyja wina?, kto popełnił błąd, jakie procesy biurokratyczne doprowadziły do powszechnej niemożności, tylko doprowadzić do sytuacji, że projekt ruszy.
Bo ? jak mówi prof. Krzysztof Tomasiewicz ? szkoda każdego dnia zwłoki. Dopóki nie ma skutecznej terapii przeciwwirusowej, to może być podstawowy lek w COVID-19. Trzeba to sprawdzić, a do tego potrzebne jest tylko 150 l osocza ozdrowieńców. A technologia jest znana i wielokrotnie sprawdzona.

Rzadko dziennikarzom zdarza się tak dobra wiadomość. Cieszymy się, że w ciągu kilku dni Ministerstwo Zdrowia pokonało bariery niemożności kilku instytucji i badanie kliniczne rozpocznie bardzo szybko. Dziękujemy i gratulujemy konsekwencji! Trzymamy kciuki badaczy z Lublina, stacje krwiodawstwa i Biomed.
Jeśli, odpukać, zabraknie osocza, deklarujemy, że zwrócimy się ze skutecznym apelem o pomoc do ozdrowieńców. Bo nie spodziewaliśmy się tak szybkiego rozwiązania niezrozumiałych trudności i na wszelki wypadek przygotowaliśmy społeczny plan wsparcia. Nigdy nie odpuszczamy, dopóki jest nadzieja. Takie dziennikarstwo też się czasem przydaje.

Katarzyna Pinkosz, redaktor prowadząca Świat Lekarza 3D
Paweł Kruś, wydawca

Artykuł Ruszają prace nad polskim lekiem na COVID! W ciągu kilku dni ministerstwo pokonało bariery niemożności kilku instytucji pochodzi z serwisu Świat Lekarza.

? To musi się udać, mówimy o czymś, co za chwilę może być podstawowym lekiem w COVID-19 ? mówi prof. Krzysztof Tomasiewicz, kierownik Kliniki Chorób Zakaźnych Samodzielnego Publicznego Szpitala Klinicznego nr 1 w Lublinie. Ministerstwo Zdrowia dało „zielone światło” dla badań nad polskim lekiem z osocza ozdrowieńców.

Ministerstwo Zdrowia ? m.in. po naszych interwencjach ? dało zielone światło projektowi stworzenia leku z osocza polskich ozdrowieńców. W skrócie: w maju Agencja Badań Medycznych przyznała dofinansowanie w wysokości 5 mln zł na projekt badania klinicznego leku z osocza ozdrowieńców. Badania kliniczne ma przeprowadzić Klinika Chorób Zakaźnych kierowana przez prof. Krzysztofa Tomasiewicza oraz kilka innych klinik, gdzie są leczeni chorzy na COVID-19. Lek do badania klinicznego ma wytworzyć polska firma Biomed-Lublin Wytwórnia Surowic i Szczepionek. Lek miał powstać w ciągu 3 miesięcy, jednak ponad miesiąc wokół projektu nic się nie działo.

Wiceminister Sławomir Gadomski: Już daliśmy zielone światło

Prof. Krzysztof Tomasiewicz jest zdania, że lek wyprodukowany z osocza ozdrowieńców ma szansę pomóc chorym na COVID-19, szczególnie że byłoby to osocze zawierające przeciwciała przeciwko dokładnie temu podtypowi SARS-CoV-2, który jest przyczyną zakażeń w Polsce. Widzi Pan szansę na lek przeciw COVID-19 stworzony przez polską firmę jeszcze przed ew. jesienną drugą falą epidemii?

Projekt związany z terapią lekami wytworzonymi z osocza pobranego od ozdrowieńców jest bardzo ciekawy, a jego realizacja może przynieść wymierne korzyści pacjentom. Nie wykluczam możliwości wytworzenia leku jeszcze przed ewentualną drugą falą epidemii, która jest prognozowana na jesień.

Co stoi na przeszkodzie, by uruchomić procedurę pobierania osocza dla celów produkcji immunoglobulin dla chorych na COVID-19?

Problem wynikał z pewnych nieporozumień. Procedura pobierania osocza i preparatyki od ozdrowieńców jest zgodna z obowiązującymi przepisami w publicznej służbie krwi. Chodzi o obwieszczenie Ministra Zdrowia w sprawie wymagań dobrej praktyki pobierania krwi i jej składników, badania, preparatyki, przechowywania, wydawania i transportu dla jednostek organizacyjnych publicznej służby krwi ? opracowane merytorycznie przez ekspertów z IHIT. Zgodnie z wytycznymi Komisji Europejskiej związanymi z koronawirusem, osocze od ozdrowieńców powinno być poddane redukcji patogenów, jeżeli takie procedury są stosowane rutynowo w kraju. Dopiero pod koniec maja Szpital Kliniczny w Lublinie zgłosił się z wnioskiem o wydanie osocza, a na początku czerwca przedstawił wymagania jakościowe. Częściowo osocze spełniające wymagania ww. projektu jest na stanie centrów krwiodawstwa i krwiolecznictwa. W najbliższym czasie będzie mogło być wydane na rzecz ww. projektu. Jednak centra nie dysponują teraz pełną pulą osocza niepoddanego procesowi redukcji chorobotwórczych czynników zakaźnych, wymaganą do rozpoczęcia procesu produkcyjnego. Z uwagi na obserwowaną tendencję zgłoszeń ozdrowieńców, w najbliższym czasie powinno zostać zgromadzone wymagane 150 litrów i przekazane do realizacji projektu.
Od samego początku Biomed Lublin był informowany, iż priorytetem jest przetaczanie osocza zawierającego przeciwciała anty-SARS-CoV-2 chorym na COVID-19. Dopiero po zabezpieczeniu w pełni polskich pacjentów będzie rozważany kolejny etap, tj. wykorzystanie osocza jako surowca do produkcji immunoglobuliny. Zgodnie z zaleceniami WHO, jeżeli jest nadwyżka osocza z przeciwciałami anty SARS-CoV-2, to po lokalnym wygaśnięciu aktualnej fali pandemii nadwyżkę należy przechować w celu możliwego zastosowania w możliwych kolejnych falach pandemii. Dlatego zasadne było racjonalne oszacowanie, czy centra krwiodawstwa dysponują nadwyżką umożliwiającą przekazanie tego osocza do innych celów niż bezpośrednich transfuzji pacjentom chorym na COVID-19. Obecnie szacuje się, że taki bezpieczny zapas jest, można podejmować kolejne decyzje i przekazać osocze na rzecz projektu badawczego

Czy każde RCKiK będzie mogło samodzielnie podpisać umowę na dostawę osocza ozdrowieńców? Musi mieć zgodę MZ lub NCK?

Jednostkami uprawnionymi do pobierania, przechowywania oraz wydawania krwi i jej składników zarówno na potrzeby kliniczne, jak i do produkcji leków, m.in. immunoglobulin, uprawnione są RCKiK, nie ma zatem formalnych ograniczeń w tym zakresie

Ministerstwo da zielone światło projektowi dofinansowanemu przez ABM i przyspieszy ten proces?

Ministerstwo Zdrowia już dało zielone światło i nigdy nie utrudniało współpracy w zakresie projektów służących walce z COVID-19.

Otrzymaliśmy informację, że dzięki sprawnej reakcji Ministerstwa Zdrowia, ruszają badania nad polskim lekiem z inaktywowanego osocza ozdrowieńców w Lublinie. Jest szansa, że lek powstanie przed drugą falą epidemii.

Więcej informacji na ten temat: Świat Lekarza 3D nr 3/2020, dostępny na stronie swiatlekarza.pl od 22 czerwca

Artykuł Ruszają badania nad polskim lekiem z inaktywowanego osocza ozdrowieńców! Wiceminister Gadomski: już daliśmy zielone światło! pochodzi z serwisu Świat Lekarza.