W swoim bardzo ciekawym felietonie wydawca „Świata Lekarza” Paweł Kruś przywołuje postać św. Hildegardy z Bingen, benedyktyńskiej mniszki żyjącej w XII wieku, której podejście do zdrowia i leczenia było holistyczne, obejmowało bowiem zarówno ciało, jak i ducha.

Św. Hildegarda to bardzo ważna postać nie tylko w dziejach Kościoła Katolickiego, ale w ogóle moim zdaniem w historii, z której odkryć – często nieświadomie – korzystamy do dziś i która, co również bardzo ważne, jest jedną z nielicznych kobiet w owym czasie mających taką pozycję i poważanie. A przecież był to wówczas i jeszcze długo później czas dominacji patriarchatu.

Św. Hildegarda żyła 81 lat, co jak na owe czasy było kapitalnym „wynikiem”. Co zalecała dla zdrowia fizycznego oraz psychicznego i dla szeroko pojętej długowieczności?

• Równowaga: mniszka kładła duży nacisk na równowagę pomiędzy pracą, odpoczynkiem a modlitwą. Wierzyła, że harmonijne życie duchowe i fizyczne przyczynia się do zdrowia.
• Prostota w życiu codziennym: promowała prostotę i skromność w życiu codziennym, zarówno w diecie, jak i w stylu życia.
• Silne więzi społeczne: wierzyła w wartość społecznych więzi oraz wsparcia. Zachęcała do utrzymywania dobrych relacji z rodziną i przyjaciółmi.
• Unikanie toksyn: zalecała unikanie spożywania i kontaktu z substancjami, które mogłyby zaszkodzić organizmowi, zarówno w diecie, jak i w otoczeniu. Rekomendowała stosowanie produktów ekologicznych.
• Umiar: radziła jeść w umiarkowanych ilościach, ponieważ przejedzenie obciąża organizm. Umiar według świętej miał oznaczać również unikanie skrajności w spożywaniu alkoholu i zachowaniu. 
• Muzyka: benedyktyńska mniszka komponowała muzykę i wierzyła, że muzyka ma moc uzdrawiania duszy oraz ciała.

Chociaż powyższe zalecenia mają swoje źródło w średniowieczu, wiele z nich jest zbieżnych z nowoczesnymi zasadami zdrowego stylu życia. Wyrażenie „medycyna holistyczna” odmieniane jest dziś przez wszystkie przypadki, podobnie jak bardzo modna obecnie „ekologia”. Nie jest więc odkryciem Ameryki stwierdzenie, że trzeba żyć prosto, z umiarem i w równowadze, a przecież tak to próbują sprzedać nam niektóre media oraz, o zgrozo, trenerzy, coache, mentorzy i influencerzy (sic!) zarabiający krocie na rzekomych „przepisach na długowieczność”. Spróbujmy po prostu wrócić do korzeni.

Ewa Podsiadły-Natorska
Redaktor prowadząca światlekarza.pl

Artykuł Żyć jak św. Hildegarda pochodzi z serwisu Świat Lekarza.

Po wykładzie prof. Konrada Janowskiego podczas Kongresu DOZ zwróciłem Państwa uwagę na znaczenie dobrych uczynków w drodze do długowieczności. Profesor przedstawił amerykańskie badania z 2011 roku dowodzące, że czynienie dobra to jeden z warunków długowieczności.

Do tej pory byłem przekonany, że jest inaczej, bo przecież powszechnie wiadomo, że od początku świata dłużej żyli zawsze ludzie bezwzględni i źli, oczywiście z wyjątkiem króla Popiela.

Czy ludzkość nagle się zmieniła? Zadałem to pytanie klasykom.

Święty Paweł, genialny organizator Kościoła, w liście do Galatów opisuje z rozbrajającą szczerością cechy społeczności jemu współczesnej: „Wy zatem, bracia, powołani zostaliście do wolności. Tylko nie bierzcie tej wolności jako zachęty do hołdowania ciału, wręcz przeciwnie, miłością ożywieni służcie sobie wzajemnie! (…) A jeśli u was jeden drugiego kąsa i pożera, baczcie, byście się wzajemnie nie zjedli”.Dalej czytamy: „Jest zaś rzeczą wiadomą, jakie uczynki rodzą się z ciała: nierząd, nieczystość, wyuzdanie, uprawianie bałwochwalstwa, czary, nienawiść, spór, zawiść, wzburzenie, niewłaściwa pogoń za zaszczytami, niezgoda, rozłamy, zazdrość, pijaństwo, hulanki i tym podobne”.
Obserwacje i listy św. Pawła dowodzą, że w jego epoce dobre uczynki, choć promowane przez rodzące się chrześcijaństwo, były raczej wyjątkiem niż regułą. Powiedzmy to szczerze.

Tysiąc lat później św. Hildegarda z Bingen (1098–1179) zauważyła, że choroby są wynikiem zaburzeń równowagi bodźców działających na ciało. Pisała wprost, że grzechy, nieczyste myśli i złe postępowanie wpływają negatywnie na zdrowie fizyczne, podobnie jak złe emocje: gniew, smutek i lęk oraz nieprzestrzeganie zasad zdrowego odżywiania, które Hildegarda opracowała dla współczesnych. Święta miała też świadomość leczniczej mocy muzyki i jej kompozycje to do dziś utwory kanoniczne w muzyce relaksacyjnej przywracającej równowagę emocjonalną słuchaczom.

Zapewne więc to z nurtu holistycznego podejścia do zdrowia zrodziła się inspiracja amerykańskich badaczy do sprawdzenia, jaki wpływ mają dobre uczynki na długość życia.

Czy to oznacza, że skoro rośnie średnia długość życia, to robimy więcej dobrego dla innych? Daj Boże.

Paweł Kruś
Wydawca

Artykuł Dobre uczynki – powrót pochodzi z serwisu Świat Lekarza.