W dniach 18-23 września w wielu szpitalach i przychodniach w całej Polsce będą prowadzone bezpłatne badania i działania edukacyjne, mające na celu zwiększenie świadomości na temat zagrożeń wynikających z zachorowania na nowotwory głowy i szyi.  Tegoroczna edycja tej kampanii odbywa się pod hasłem: „Inwazja nowotworów głowy i szyi. Ratuj życie!”.

Nowotwory głowy i szyi są szóstym najczęściej występującym nowotworem złośliwym oraz ósmą najczęstszą przyczyną zgonów z powodu nowotworów złośliwych w Europie (około 73 000 zgonów w 2020 roku). Około 60 proc. wszystkich nowotworów głowy i szyi jest diagnozowanych u chorych w późnym stadium zaawansowania klinicznego. W tej grupie dwie trzecie chorych nie przeżywa 5 lat. Szacuje się, że liczba nowych przypadków nowotworów złośliwych głowy i szyi wzrośnie o ponad 200 000 na całym świecie w ciągu najbliższych 10 lat, a kolejne 587 000 umrze z powodu tej choroby do 2030 roku – co oznacza wzrost o 120 000 w porównaniu z rokiem 2020.

XI Tydzień Profilaktyki Nowotworów Głowy i Szyi kampanii Make Sense prowadzonej przez Europejskie Towarzystwo Nowotworów Głowy i Szyi to kluczowe wydarzenie mające na celu zwiększenie świadomości na temat nowotworów głowy i szyi oraz poprawę wyników leczenia.

Autorzy Kampanii Make Sense w 2013 roku stworzyli regułę „1 przez 3”, która umożliwia wczesne rozpoznanie nowotworów głowy i szyi. Jeśli ktoś zauważy u siebie jeden lub więcej z wyselekcjonowanych objawów, które trwają co najmniej 3 tygodnie powinien jak najszybciej zgłosić się do lekarza. Te objawy nie są charakterystyczne i mogą być mylone z infekcjami górnych dróg oddechowych:

• niegojące się owrzodzenie, biały lub czerwony nalot w jamie ustnej
• ból gardła
• chrypka
• ból podczas połykania lub trudności z połykaniem
• guz na szyi
• jednostronna niedrożność nosa lub krwista wydzielina z nosa

XI Tydzień Profilaktyki Nowotworów Głowy i Szyi promuje nowe hasło: „Inwazja nowotworów głowy i szyi. Ratuj życie!”. Wirus brodawczaka ludzkiego nowy czynnik w rozwoju nowotworów głowy i szyi. Do niedawna do głównych czynników ryzyka zaliczano: palenie tytoniu, spożywanie dużej ilości alkoholu oraz wiek (55-64 r.ż.). Obecnie coraz częściej nowotwory z tej grupy diagnozowane są u osób poniżej 40. r.ż., które nie paliły, ani nie naużywały alkoholu. Czynnikiem ryzyka w tej grupie jest infekcja wirusem brodawczaka ludzkiego (HPV).

Zwieńczeniem tegorocznego Tygodnia Profilaktyki Nowotworów Głowy i Szyi będzie bieg dla pacjentów i osób wspierających kampanię – Make Sense Run – Uciekaj przed rakiem głowy i szyi. 5-kilometrowy bieg odbędzie się 23 września o godz. 10.00 w Poznaniu nad jeziorem Malta.

W Tygodniu Profilaktyki bierze udział wiele ośrodków z całej Polski. Pacjenci będą mogli wykonać bezpłatne badania m.in. w Białymstoku, Bydgoszczy, Gdańsku, Łodzi, Kielcach, Poznaniu, Radomiu, Warszawie.

Patronat merytoryczny kampanii: prof. dr hab. n. med. Wojciech Golusiński

Więcej informacji: www.makesensecampaign.eu, www.glowaiszyja.pl

Artykuł XI Europejski Tydzień Profilaktyki Nowotworów Głowy i Szyi pochodzi z serwisu Świat Lekarza.

To jedne z najtrudniejszych w leczeniu nowotworów. Nawet jednak jeśli zostaną zdiagnozowane w stadium zaawansowania, nie jesteśmy bezsilni. Sięgamy po leczenie systemowe, w tym immunoterapię i terapię celowaną – mówi dr n. med. Bartosz Spławski z Kliniki Nowotworów Głowy i Szyi Narodowego Instytutu Onkologii w Warszawie.

Nowotwory głowy i szyi nie należą do tych występujących najczęściej, jednak, jak wynika z danych Krajowego Rejestru Nowotworów, ich liczba w ostatnich latach znacznie wzrosła i nadal rośnie. Z czego to wynika?

Nowotwory głowy i szyi istotnie nie są tak częste jak np. nowotwory płuca, jelita grubego czy niektóre nowotwory kobiece, ale nie są też rzadkie. Stanowią siódmą co do częstości występowania grupę nowotworów na świecie. Są zlokalizowane w obszarze głowy i szyi, z wyłączeniem mózgu i gałki ocznej, bo te rozpatrujemy oddzielnie. Głównie dotyczą gardła, krtani, języka, ślinianek. W Polsce każdego roku odnotowuje się ok. 7 tys. nowych przypadków, z tendencją zwyżkową, co wynika m. in. z ogólnej tendencji wzrostu zachorowań na nowotwory, ale też z niewłaściwego, niezdrowego stylu życia. Główne czynniki ryzyka tych nowotworów to palenie papierosów, spożywanie nadmiernych ilości alkoholu, zwłaszcza wysokoprocentowego, niewłaściwa higiena jamy ustnej czy źle dopasowane protezy zębowe. Jedną z przyczyn jest także wiek, gdyż najwięcej zachorowań obserwuje się wśród osób po 55. roku życia.

W ostatnich latach ten profil pacjenta zaczął się jednak zmieniać, zaczynają chorować młodsi?

To prawda,dotychczas na raka gardła i jamy ustnej chorowali głównie mężczyźni, w wieku powyżej 50. roku życia, nałogowi palacze, mężczyźni nadużywający alkoholu. Obecnie coraz częściej ten nowotwór diagnozujemy u osób dużo młodszych, niepalących, niepijących. Częstą przyczyną jest zakażenie wirusem brodawczaka ludzkiego, HPV. To ten sam wirus, który jest przyczyną raka szyjki macicy u kobiet.  

Zapewne, jak w przypadku wielu innych nowotworów złośliwych, i w tym przypadku choroba jest diagnozowana w stadium zaawansowania?

Niestety, większość nowotworów rejonu głowy i szyi, około 60-70 proc., jest rozpoznawana w III i IV stadium zaawansowania. Gdyby miało to miejsce wcześniej, wyleczalność sięgałaby ok. 90 proc. Do późnego rozpoznania przyczynia się początkowy brak charakterystycznych objawów, gdyż te, jakie się pojawiają, mogą świadczyć o innych schorzeniach, np. stanach zapalnych jamy ustnej. W przypadku nowotworów głowy i szyi można posłużyć się tzw. schematem 1/3. I tak, jeśli jeden z objawów: utrzymująca się chrypka, ból gardła, pieczenie języka, niegojące się owrzodzenie w jamie ustnej, białe i/ lub czerwone plamy w jamie ustnej, ból, trudności w przełykaniu, guzek na szyi, zatkany z jednej strony nos, krwawienie z nosa, utrzymuje się dłużej niż trzy tygodnie, należy niezwłocznie zgłosić się do lekarza.

Jak leczy się nowotwory głowy i szyi?

Oczywiście zależy to od stopnia zaawansowania, czy nowotwór jest lokalnie zaawansowany, czy też nawrotowy lub przerzutowy, a także od tego, w jakim konkretnie miejscu się rozwinął. W I i II stopniu zaawansowania jest to głównie leczenie chirurgiczne. I od razu dodam, że metody chirurgiczne, jakimi dziś dysponujemy, ogromnie różnią się od tej chirurgii, jaką stosowaliśmy dawniej. Jest o wiele mniej inwazyjna, możemy zastosować chirurgię endoskopową, laser, a wreszcie robota Da Vinci, który odznacza się niezwykłą precyzyjnością. Możliwe jest też zastosowanie radioterapii.

W przypadku choroby lokalnie zaawansowanej, tj. w III i IV stopniu zaawansowania, zastosowanie mają chirurgia z rekonstrukcją z uzupełniającą radioterapią lub radiochemioterapią w przypadku raków jamy ustnej lub krtani oraz radykalna radiochemioterapia w przypadku raków gardła oraz czasami raków krtani, jeśli nie ma przeciwskazań do zastosowania radioterapii.

Gdy nowotwór zostaje wykryty w stadium nawrotowym lub przerzutowym, nie jesteśmy bezradni?

Oczywiście, nie oznacza to, że jesteśmy bezsilni wobec raka, tylko sięgamy po inne metody. To leczenie systemowe, w tym immunoterapia i terapia celowana. Podstawą leczenia systemowego pierwszej linii jest schemat EXTREME, oparty na połączeniu pochodnych platyny i cetuksymabu, czyli inhibitora receptora naskórkowego czynnika wzrostu EGFR.  U pacjentów z chorobą nawrotową i/ lub przerzutową, jest skuteczniejszy od konwencjonalnej chemioterapii, zarówno w zakresie odpowiedzi na leczenie, jak i czasu przeżycia całkowitego i czasu wolnego od progresji choroby.  

Z kolei immunoterapię stosujemy niezależnie od ekspresji PD-L1, zwłaszcza przy wczesnej progresji, do sześciu miesięcy od zakończenia chemioterapii z pochodnymi platyny.

Czy terapię celowaną w przypadku raka głowy i szyi można stosować tylko w skojarzeniu, czy także stosując wyłącznie sam inhibitor czynnika wzrostu EGFR?

Cetuksymab został zarejestrowany do leczenia chorych z rakiem płaskonabłonkowym ? a nowotwory złośliwe głowy i szyi to w 85-90 proc. raki płaskonabłonkowe ? w skojarzeniu z radioterapią u chorych z chorobą miejscowo zaawansowaną  lub w skojarzeniu z chemioterapią opartą na platynie w chorobie nawrotowej i lub z przerzutami.

To nowoczesne leczenie systemowe, zarówno immunoterapia, jak i terapia celowana, jest dostępne dla polskich pacjentów w ramach programów lekowych. Czy jednak każdy pacjent, który potrzebowałby właśnie którejś z tych terapii, faktycznie ma do niej dostęp?

Niestety nie. Programy są tak skonstruowane, że nie każdy pacjent się do nich kwalifikuje. Bierze się pod uwagę stan ogólny pacjenta, a ten często nie jest na tyle dobry, żeby go zakwalifikować.

I jeszcze jedna, istotna sprawa: rehabilitacja. Chorzy na nowotwory głowy i szyi, będący w trakcie terapii, doświadczają wielu nieprzyjemnych problemów, które ograniczają ich funkcjonowanie. Mają zaburzenia zmysłów, problemy z mówieniem, połykaniem ? i wiele innych ze strony różnych narządów i układów. Czy świadomość tych problemów nie jest jednym z powodów, dla których rezygnują z terapii?

Jakość życia, zarówno w trakcie terapii, jak i po jej zakończeniu, jest sprawą kluczową w przypadku pacjentów z nowotworami rejonu głowy i szyi.Dlatego też lekarz, do którego pacjent trafia na samym początku, powinienprzedstawić mu możliwości rehabilitacji, co w znaczący sposób może wpłynąć na poprawę jego komfortu życia.

Artykuł Dr Bartosz Spławski: Szansą jest nowoczesne leczenie w nowotworach głowy i szyi pochodzi z serwisu Świat Lekarza.

Pandemia sprawiła, że znacząco spadła liczba rozpoznań nowych przypadków nowotworów głowy i szyi. Nie można jednak zwlekać z wizytą u lekarza, gdy pojawiają się niepokojące objawy. Dlatego hasło przewodnie tegorocznej kampanii to: ?Nowotwory Głowy i Szyi: Pozostań czujny. Nie ignoruj objawów w czasie pandemii COVID-19?.

Ogólnopolska inauguracja IX Europejskiego Tygodnia Profilaktyki Nowotworów Głowy i Szyi odbyła się 20 września 2021 w Warszawie w obecności znakomitych gości m.in.: Senator RP Beaty Małeckiej-Libery, Przewodniczącej Senackiej Komisji Zdrowia, dr n. med. Pawła Dobrzyńskiego, Kierownika Kliniki Otolaryngologii Centralnego Szpitala Klinicznego MSWiA w Warszawie, dr hab. n. med. Wojciecha Kukwy, Kierownika Oddziału Otolaryngologicznego Szpitala Czerniakowskiego w Warszawie.

Nowotwory głowy i szyi stanowią siódmą co do częstości występowania grupę nowotworów złośliwych na świecie. Obejmują szereg chorób onkologicznych, zlokalizowanych w obszarze głowy i szyi z wyłączeniem mózgu oraz gałki ocznej. Do lokalizacji tych zalicza się m.in.: krtań, gardło, jamę ustną, nos i zatoki przynosowe, ucho, podstawę czaszki, ślinianki czy tarczycę. Ze względu na swoje umiejscowienie, nowotwory te często nie dają charakterystycznych objawów i mogą być mylone z infekcjami górnych dróg oddechowych. Do czynników ryzyka nowotworów głowy i szyi zalicza się: palenie tytoniu, spożywanie dużej ilości alkoholu oraz wiek (55-64 r.ż.). Coraz częściej nowotwory z tej grupy diagnozowane są jednak u osób poniżej 40. r.ż., które nie paliły, ani nie naużywały alkoholu. Czynnikiem ryzyka w tej grupie jest infekcja wirusem brodawczaka ludzkiego (HPV).

Prof. dr hab. n. med. Wojciech Golusiński, kierownik Katedry i Kliniki Chirurgii Głowy, Szyi i Onkologii Laryngologicznej Uniwersytetu Medycznego w Poznaniu, autor Ogólnopolskiego Programu Profilaktyki Nowotworów Głowy i Szyi, zachęcał, aby ludzie nie bali się i zasięgali pomocy specjalisty, kiedy zauważą u siebie chociaż jeden z objawów (m.in. ból języka, chrypka, trudności w przełykaniu, jednostronna niedrożność nosa) utrzymujących się dłużej niż trzy tygodnie.

Więcej informacji na stronach: www.makesensecampaign.eu, www.oppngis.pl, www.glowaiszyja.pl/aktualnosci.

(Źródło: inf. prasowa)

Artykuł IX Europejski Tydzień Profilaktyki Nowotworów Głowy i Szyi pochodzi z serwisu Świat Lekarza.

? Przed pandemią większość nowotworów głowy i szyi była rozpoznawana w pierwszym i drugim stopniu zaawansowana, dziś głównie w trzecim, a często czwartym. Jeśli pacjent ma utrzymujące się powyżej trzech tygodni objawy, powinien iść do lekarza ? mówi dr n. med. Paweł Dobrzyński, kierownik Kliniki Otolaryngologii CSK MSWiA w Warszawie.

W dniach 20-24 września 2021 roku odbędzie się IX Europejski Tydzień Profilaktyki Nowotworów Głowy i Szyi pod hasłem ?Nowotwory Głowy i Szyi: Pozostań czujny. Nie ignoruj objawów w czasie pandemii COVID-19?. Akcja jest prowadzona przez Polskie Towarzystwo Nowotworów Głowy i Szyi i ma na celu zwrócenie uwagi na tzw. schemat 1/3:

Jeżeli co najmniej jeden z tych objawów utrzymuje się dłużej niż przez trzy tygodnie jest to wskazanie do wizyty u lekarza. Niepokojące objawy to:

* ból języka,

* nieleczone owrzodzenie jamy ustnej i/ lub czerwone lub białe plamy w jamie ustnej * ból gardła

* utrzymująca się chrypka

* ból i/ lub trudności w połykaniu

* guzek na szyi

* jednostronna niedrożność nosa i/ lub krwawienie z nosa.

? Utrzymywanie się tych objawów powyżej trzech tygodni powinno sugerować pacjentowi, że dzieje się coś niepokojącego. Częstym objawem bywa jednostronna niedrożność nosa, która się nasila. Krwisty lub śluzowo-krwisty wyciek z nosa przesądza wręcz, że mamy do czynienia z chorobą nowotworową. Niepokojącym objawem jest też guz szyi: może to być powiększony węzeł chłonny na skutek stanu zapalnego, ale również przerzut choroby nowotworowej: raka płuca, nerki czy nawet żołądka ? dodaje dr n. med. Paweł Dobrzyński.

Pacjent powinien iść do lekarza pierwszego kontaktu. Jeśli wykluczy on infekcję, skieruje chorego do laryngologa. ? Najważniejsze, żeby nie lekceważyć objawów. Wyniki leczenia wczesnych stadiów nowotworów są bardzo dobre, w przypadkach zaawansowanych procent przeżycia pacjentów drastycznie spada ? dodaje dr Paweł Dobrzyński.

Nowotwór nie poczeka

Pandemia COVID-19 sprawiła, że znacząco spadła liczba rozpoznań nowych przypadków nowotworów głowy i szyi. ? Należy mówić głośno: nowotwory nie poczekają na koniec pandemii. Nie można zwlekać z wizytą u lekarza, kiedy pojawiają się niepokojące objawy. Stąd hasło przewodnie tegorocznej kampanii  ?Nowotwory Głowy i Szyi: Pozostań czujny. Nie ignoruj objawów w czasie pandemii COVID-19?. Chcemy  przekonać, aby ludzie nie bali się i zasięgali pomocy specjalisty, kiedy zauważą chociaż jeden z wymienionych wcześniej objawów utrzymujący się dłużej niż trzy tygodnie ­? mówi prof. dr hab. n. med. Wojciech Golusiński, kierownik Katedry i Kliniki Chirurgii Głowy, Szyi i Onkologii Laryngologicznej Uniwersytetu Medycznego w Poznaniu, autor Ogólnopolskiego Programu Profilaktyki Nowotworów Głowy i Szyi.

Europejski Tydzień Profilaktyki Nowotworów Głowy i Szyi

IX Europejski Tydzień Profilaktyki Nowotworów Głowy i Szyi odbywa się w ramach kampanii ?Zrozumieć Nowotwory Głowy i Szyi?. W ramach kampanii społecznej w szpitalach i przychodniach prowadzone będą bezpłatne badania, działania edukacyjne mające na celu zwiększyć świadomość społeczeństwa oraz spotkania z decydentami mającymi wpływ na ochronę zdrowia.

Akcja jest prowadzona przez Polskie Towarzystwo Nowotworów Głowy i Szyi. Inicjatorem    kampanii    w    Polsce    jest   prof.  dr  hab.  n.  med.  Wojciech  Golusiński,  kierownik  Katedry  i  Kliniki  Chirurgii  Głowy,  Szyi  i Onkologii Laryngologicznej WCO w Poznaniu, twórca Ogólnopolskiego Programu Profilaktyki Nowotworów Głowy i Szyi, prezydent European Head and Neck Society.

Badania   profilaktyczne   zapewniają   wczesną   wykrywalność   i   szybkie   wdrożenie   leczenia, a co za tym idzie ? możliwość powrotu do zdrowia. Największą zaletą badań realizowanych w ramach Programu jest krótki czas oczekiwania na wizytę i brak konieczności posiadania skierowania.

Więcej informacji na temat VII Europejskiego Tygodnia Profilaktyki Nowotworów Głowy i Szyi znajduje się stronach www.makesensecampaign.eu, www.oppngis.pl, www.glowaiszyja.pl/aktualnosci oraz na Facebooku – Profilaktyka Nowotworów Głowy i Szyi w Wielkopolskim Centrum Onkologii; GlowaiSzyja

Artykuł Dr Paweł Dobrzyński: Nie ignoruj objawów ? mogą świadczyć o nowotworze głowy i szyi pochodzi z serwisu Świat Lekarza.