Minęło 32. Forum Ekonomiczne w Karpaczu, które miało być apogeum kampanii wyborczej w kwestiach ochrony zdrowia. Wszystkie tytuły branżowe zrelacjonowały, czego dowiedziały się od partii politycznych, od siebie dodały niewiele, lektura była tak pasjonująca jak dyskusje na Forum, czyli bliższe pięknej, słonecznej pogodzie, niż burzy. Nic, tylko pójść na spacer w góry. W panelach ochrony zdrowia na Forum programy wyborcze się nie pojawiły, w kuluarach również nie, poza wyjątkiem, kiedy sensacją jednego wieczoru stał się brak nazwiska Tomasza Latosa na listach do Sejmu. Ot, ploteczki bez znaczenia. Dziś wiemy, że rezygnacja posła Latosa nie była związana z ochroną zdrowia.

Czytaj cały tekst

Artykuł Głosuj na zdrowie 2023! Zrób to świadomie pochodzi z serwisu Świat Lekarza.

W tym roku zdrowie miało być tematem numer 1 w kampanii wyborczej – ten temat najbardziej interesuje Polaków. Czy było?

Prowadzone w ramach kampanii wyborczej debaty o zdrowiu koncentrowały się z jednej strony na osiągnięciach reformy ochrony zdrowia (PIS), a z drugiej – na wytykaniu ich wad przez opozycję. Wzrost nakładów na ochronę zdrowia, zbudowanie podwalin pod innowacyjną polską medycynę w postaci Agencji Badań Medycznych, uruchomienie pilotaży leczenia koordynowanego, reforma płac w ochronie zdrowia: to niekwestionowany dorobek. Jedna strona mówi więc o reformie, druga wytyka, że zmiany są chaotyczne, a Polska to ?chory kraj?.

Nam zabrakło w debacie wyborczej pytań o rozwiązanie podstawowych problemów zdrowotnych i społecznych.

1. Ograniczenia picia alkoholu i jego dostępności na każdym kroku. Codziennie w Polsce sprzedaje się ponad 3 mln ?małpek?: wódki w małych butelkach. Alkohol jest dostępny w każdym sklepie i na każdej stacji benzynowej. A koszty leczenia chorób wywołanych przez alkohol to ok. 12% wszystkich wydatków ochrony zdrowia.
2. Wprowadzenia ?podatku cukrowego?. Czy odważymy się na takie rozwiązanie, skoro w Polsce jest już ponad 3 mln chorych na cukrzycę, a ich liczba będzie rosła?
3. Obowiązkowego płacenia przez sprawcę wypadku drogowego (wynikającego z brawury, pijaństwa, jazdy pod wpływem narkotyków, rozmowy przez komunikatory itp.) za leczenie poszkodowanego.
4. Wprowadzenia ubezpieczeń dodatkowych i ich zwolnienie z opodatkowania – w celu pobudzenia rozwoju niepaństwowej służby zdrowia. To jeden ze sposobów na realną poprawę dostępności pacjentów do lekarzy specjalistów – dziś każdy z nas obserwuje, jak nadal wydłuża się czekanie na wizytę do specjalisty.
5. Zagwarantowania podmiotowości pacjenta, danie mu prawa do decydowania, czy chce się leczyć w państwowej czy prywatnej ochronie zdrowia.
6. Wyłączenia na 20 lat ochrony zdrowia z bieżącej walki politycznej: do czasu zorganizowania nowoczesnej i skutecznej opieki zdrowotnej.

Pytania o te 6 punktów warto zadać jeszcze w tej w kampanii wyborczej.

Artykuł ?Szóstka Świata Lekarza?, czyli pytania o zdrowie pominięte w kampanii wyborczej 2019 pochodzi z serwisu Świat Lekarza.

Lidia Gądek: Tak. Zdecydowanie konieczna jest zmiana w archaicznej już
ustawie o medycynie pracy. Przygotowany już został projekt w tym zakresie, niestety od czterech lat leży w szufladzie. Zapewne wprowadzimy go niezwłocznie, jeśli wygramy wybory. To wielka korzyść dla pracodawców i pracowników, a w konsekwencji dla zdrowia całej populacji. Ciśnienie, stężenie glukozy, cholesterolu, cytologia ? moim zdaniem te badania powinny być wykonywane w ramach medycyny pracy.

Beata Małecka-Libera: Tak. Badania profilaktyczne powinny być połączone z badaniami wykonywanymi w gabinetach medycyny pracy. Szkoda byłoby dublować badania i wykonywać je w dwóch różnych miejscach. To powinien być jednolity system. Najpierw jednak powiedzmy Polakom, dlaczego badania profilaktyczne są tak ważne. Poświęćmy kilka miesięcy na dobrą edukację zdrowotną, żeby Polacy zechcieli zrozumieć ten temat. Jestem za tym, żeby przekonywać, jak ważne są badania profilaktyczne dla dobra każdego.

Krzysztof Ostrowski: Tak. Dyskusja na ten temat towarzyszy nam od wielu lat. Biorąc pod uwagę fakt, że rozporządzenie, w oparciu o które działa medycyna pracy, ma już ponad 20 lat, ta część systemu z pewnością wymaga przeglądu. Sami lekarze medycyny pracy wskazują, że ich działalność mogłaby być lepiej wykorzystana. Mogliby np. podejmować interwencje związane ze stylem życia pacjenta. Ministerstwo Zdrowia uważa, że charakter badań profilaktycznych powinien być przede wszystkim ukierunkowany na aspekty zdrowia związane z pracą i prewencję wypadków przy pracy, jednocześnie jednak badanie powinny umożliwiać wczesne wykrywanie powszechnie występujących chorób cywilizacyjnych wpływających na aktywność zawodową. Wymaga to również zaangażowania pracodawców, to oni finansują lekarzy medycyny pracy, a z drugiej strony powinno im zależeć na utrzymaniu pracowników w dobrym zdrowiu.

Marek Posobkiewicz: tak, ale? Nie ma przeciwwskazań do fundowania większego wachlarza badań w ramach medycyny pracy, jeśli oczywiście pracodawcę na to stać. Jednak pamiętając o tym, że wiele osób nie ma stałego zatrudnienia, odchodzą na wcześniejszą emeryturę, opiekują się chorymi członkami rodziny bądź prowadzą jednoosobową działalność gospodarczą, ważniejsze jest tworzenie i kierowanie programów badań profilaktycznych do szerokich grup społeczeństwa. Z własnych doświadczeń związanych z medycyną pracy pamiętam, że dzięki badaniom profilaktycznym udaje się na wczesnym etapie rozpoznawać wiele chorób, czasami ratując pracownikowi życie. Na różnych stanowiskach wykonuje się różne badania, a lekarz medycyny pracy powinien mieć możliwość, kierując się aktualną wiedzą medyczną, kierować pracownika na dodatkowe badania lub konsultacje.

Beata Ambroziewicz: tak, ale? Jestem zaniepokojona, że debata o włączeniu tych badań trwa od lat i nie widać światełka w tunelu. Z pewnością pomogłoby to wykryć wiele stanów przedchorobowych (bezobjawowych), i umożliwiło działania profilaktyczne i wczesne skuteczne leczenie. Jednocześnie tak proste i tanie badania jak oznaczenie stężenia glukozy, cholesterolu LDL i wykonanie morfologii powinny znaleźć się w pakiecie badań okresowych. Oczywiście nie powinny one w żaden sposób dyskwalifikować pracownika. Najwięcej obaw jest właśnie związanych z dyskryminacją ze względu na wyniki takich badań (także w przypadku cytologii czy mammografii). Alternatywnym i popieranym przez nas rozwiązaniem jest wprowadzenie wyodrębnionego pakietu profilaktyczno-diagnostycznego na poziomie lekarza POZ i obowiązkowe zachęcanie wszystkich pacjentów do regularnego wykonywania zaleconych badań i monitorowanie wskaźników. Powinno mieć to również miejsce pod patronatem pracodawców, których pracownicy mają prywatne pakiety medyczne.

Artykuł Czy badania profilaktyczne (w tym badania cholesterolu, glukozy, cytologiczne, mammograficzne) powinny być włączone do medycyny pracy? pochodzi z serwisu Świat Lekarza.

Lidia Gądek: Tak. Najważniejsze moje działania zawsze były nastawione na profilaktykę, od profilaktyki pierwszorzędowej po zapobieganie powstawaniu powikłań. W tym zakresie przygotowałam cały spójny program. Profilaktyka w wydaniu podobnym jak australijski jest moim marzeniem; będę dążyć do tego modelu w Polsce. Uważam, że powinien być dokładnie przygotowany pakiet badań profilaktycznych, obowiązkowych. Jeśli pacjent go realizuje, powinien płacić niższą składkę ubezpieczeniową na zdrowie. Ktoś, kto ryzykuje i nie chce się badać, powinien płacić więcej. Składkę należy wyliczać, w zależności od ryzyka.

Beata Małecka-Libera: tak, ale? Dla Polaków słowo ?obowiązkowe? jest trudne do zaakceptowania. Nasze społeczeństwo bardzo broni się przed wszystkim, co jest obowiązkowe, od razu rozlegają się wtedy głosy na temat wolności i jej ograniczania. Jednak jesteśmy w takiej sytuacji epidemiologicznej i w takim tempie pogarszają się nam wskaźniki zdrowotne, że powiedziałabym: Tak, to jest ten moment, że powinniśmy wszyscy ? pracownicy medyczni, lekarze, wszyscy, którzy wiedzą, jak ważna jest profilaktyka ? powiedzieć: ?Badania powinny być obowiązkowe, chcemy, żeby były obowiązkowe?. W dodatku powinny być połączone z badaniami wykonywanymi w gabinetach medycyny pracy.

Krzysztof Ostrowski: raczej nie Teraz. W Polsce dostępnych jest wiele programów profilaktycznych. Problemem jest ich realizacja. Jeden z najpopularniejszych programów przesiewowych ? cytologia ? według danych NFZ z ub.r. objął tylko 17,34 proc. kobiet z populacji kwalifikującej się do badania. Dodatkowo, zgłaszalność na badania jest bardzo zróżnicowana na terenie kraju, np. w województwie mazowieckim znajdują się powiaty, w których odnotowano najwyższą i najniższą zgłaszalność w kraju. Najwyższa wartość wyniosła, 63,04 proc., najniższa zaś 2,61 proc. Powinniśmy zatem przyjrzeć się najpierw realizacji istniejących programów i przeanalizować, dlaczego wciąż tak mało osób się na nie zgłasza i dlaczego tak mało przychodni je realizuje. W mijającej kadencji wielokrotnie apelowałem o poprawę dostępu do podstawowych badań laboratoryjnych. To ogromny problem, ponieważ, jak wykazał NIK, w POZ badania moczu stanowią tylko 8,3 proc. ze wszystkich sprawozdanych do NFZ, badania układu krzepnięcia ? 4 proc., a badania kału ? 0,9 proc. Znakomita większość tych badań jest wykonywana w leczeniu szpitalnym, co świadczy o tym, że nie wykorzystujemy podstawowych badań w profilaktyce, tylko w medycynie naprawczej. W tym przypadku rozwiązaniem jest odrębne finansowanie badań laboratoryjnych w ramach POZ. Obecny system nie gwarantuje właściwego stopnia wykorzystania tego typu badań i przyczynia się do ograniczania zlecania tych badań przez lekarzy w celu minimalizowania kosztów.

Marek Posobkiewicz: Tak. Badania profilaktyczne powinny być kierowane do różnych grup społecznych w zależności od wieku, płci, ale również wykonywanej pracy. Odpowiedzialności za zdrowie nie powinien ponosić tylko lekarz rodzinny czy szeroko rozumiany system ochrony zdrowia, ale również sam pacjent. Jeżeli ktoś nie chce poddać się badaniom profilaktycznym, na które jest zapraszany, to w pewnym sensie bierze odpowiedzialność za swoje zdrowie. Wyższa składka zdrowotna, tak jak jest w Australii, nie powinna w tym przypadku nikogo dziwić.

Beata Ambroziewicz: raczej nie Teraz. Trzeba wdrożyć szereg mechanizmów motywacyjnych, zarówno dla pacjentów, jak i kadr medycznych ? za działania profilaktyczne, podnoszenie zgłaszalności na badania etc. Jednym z rozwiązań może być wprowadzanie różnego rodzaju ulg, w tym podatkowych oraz zniżek, np. do korzystania z obiektów sportowych i zdrowotnych, komunikacji etc. Jeśli chodzi o uzależnienie składki zdrowotnej od zachowań profilaktycznych, ogólnie uważam to za dobry pomysł, jednak w toku wielu debat i spotkań, w tym debaty Wspólnie dla Zdrowia, widać, że nie jesteśmy jeszcze na to gotowi (ma na to też wpływ utrwalenie w Polsce zasady solidarnościowego i równego dostępu doświadczeń) oraz występowanie realnych barier w dostępie do świadczeń.

Artykuł Czy powinien być stworzony ogólnopolski program obowiązkowych badań profilaktycznych? A od udziału w nich powinna być uzależniona składka na ubezpieczenie zdrowotne (jak to jest w Australii)? pochodzi z serwisu Świat Lekarza.

Lidia Gądek

SPECJALISTKA CHORÓB WEWNĘTRZNYCH, MEDYCYNY RODZINNEJ I MEDYCYNY PRACY, PRZEWODNICZĄCA PARLAMENTARNEGO ZESPOŁU DS. CUKRZYCY

Tak. Są pewne zakresy opieki medycznej, które można cedować na farmaceutów, np. proste porady profilaktyczne dotyczące infekcji, skaleczeń. Jestem jednak dość ostrożna, jeśli chodzi o szczepienia; najpierw musielibyśmy przyzwyczaić społeczeństwo, że do szczepień kwalifikuje pacjenta pielęgniarka; dopiero po jakimś czasie moglibyśmy przekonać pacjentów, że może to też robić farmaceuta.

Beata Małecka-Libera

SPECJALISTKA LARYNGOLOGII, BYŁA WICEMINISTER ZDROWIA ORAZ PEŁNOMOCNICZKA RZĄDU DS. PROJEKTU USTAWY O ZDROWIU PUBLICZNYM, OBECNIE WICEPRZEWODNICZĄCA SEJMOWEJ KOMISJI ZDROWIA

Tak. Apteka to ważne miejsce, gdzie pacjenci trafiają po realną pomoc. Edukacja zdrowotna, elementy promocji zdrowia, profilaktyka, ważenie, mierzenie ciśnienia ? to wszystko może mieć miejsce w aptece. Uważam, że należy wzmocnić rolę farmaceuty w systemie ochrony zdrowia.

Krzysztof Ostrowski

SPECJALISTA CHORÓB WEWNĘTRZNYCH I ORGANIZACJI OCHRONY ZDROWIA, BYŁY DYREKTOR SZPITALA, OBECNIE PRZEWODNICZĄCY PARLAMENTARNEGO ZESPOŁU DS. PRAW PACJENTÓW

Tak. Farmaceuci powinni mieć przede wszystkim możliwość realizowania kompleksowej opieki farmaceutycznej, której celem jest zapewnienie ciągłego, profesjonalnego nadzoru nad farmakoterapią. Obecnie w MZ trwają prace nad tym, jaki zakres powinna mieć opieka farmaceutyczna. W Holandii opieka farmaceutyczna ma wąski zakres i ogranicza się wyłącznie do usług farmaceutycznych, z kolei w Wielkiej Brytanii apteki mają rozszerzony zakres kompetencji i realizują również szczepienia ochronne oraz działania profilaktyczne. W połowie lipca do konsultacji trafił projekt nowelizacji ustawy o zawodzie farmaceuty, który ma rozszerzyć kompetencje farmaceutów, aby mogli we współpracy z lekarzami brać znaczący udział w działaniach związanych z profilaktyką, promocją zdrowia i farmakoterapią. Ministerstwo analizuje zgłoszone w konsultacjach publicznych uwagi. Wiele środowisk pozytywnie odniosło się do tej koncepcji, jednak jej ostateczny kształt wymaga jeszcze dopracowania i uwzględnienia uwag strony społecznej.

Marek Posobkiewicz

SPECJALISTA CHORÓB WEWNĘTRZNYCH ORAZ W ZAKRESIE WOJSKOWEJ MEDYCYNY MORSKIEJ I TROPIKALNEJ, BYŁY GŁÓWNY INSPEKTOR SANITARNY, OBECNIE GŁÓWNY INSPEKTOR SANITARNY MSWIA

Tak. Nie ze wszystkimi problemami zdrowotnymi pacjenci muszą zgłaszać się do lekarza, często wystarczy porada farmaceuty, który również w razie potrzeby może doradzić, żeby do lekarza się udać. W przypadku szczepień ochronnych, nie tworzyłbym obligatoryjnego obowiązku dla aptek i farmaceutów, jednak stworzenie prawnej możliwości prowadzenia szczepień w aptece byłoby dobrym rozwiązaniem. Oczywiście apteka musiałaby posiadać odpowiednie warunki logistyczne, a osoba wykonująca szczepienie powinna zostać w tym zakresie przeszkolona. Nie tworzyłbym z aptek punktów szczepień, ale wykorzystałbym je zwłaszcza przy szczepieniach sezonowych, np. przeciw grypie. Obecnie pacjent idzie do lekarza, jest kwalifikowany do szczepienia, otrzymuje receptę, idzie do apteki, gdzie kupuje szczepionkę i musi ją w odpowiednich warunkach dostarczyć do osoby, która go zaszczepi. Gdyby szczepienie odbyło się w aptece, odpadłby problem transportu szczepionki w opakowaniu termoizolacyjnym i ewentualnego przechowywania jej w domu. Można też rozważyć kwalifikację do szczepienia przeciw grypie przez farmaceutę, co w dużej mierze skróciłoby procedurę i być może przyczyniłoby się do wzrostu wyszczepialności. Całą gamę innych szczepień, ze względu na możliwe interakcje oraz ocenę wskazań i przeciwwskazań, pozostawiłbym specjalistom. Obecnie farmaceuta może wydać lek bez wymaganej recepty w przypadku zagrożenia zdrowia, wystawiając samemu tzw. receptę farmaceutyczną. Przy dobrym systemie informatycznym uzyskanie leku stosowanego przewlekle przez pacjenta w aptece bez konieczności przyniesienia recepty mogłoby oszczędzić czas pacjentów i zmniejszyć kolejki u lekarzy.

Beata Ambroziewicz

PREZES ZARZĄDU POLSKIEJ UNII ORGANIZACJI PACJENTÓW ?OBYWATELE DLA ZDROWIA?

Tak. Obecnie brakuje m.in. wsparcia pacjentów w zakresie interakcji lekowych i polipragmazji czy zaleceń stosowania leków/urządzeń medycznych. Chory otrzymuje szereg recept i zaleceń od różnych specjalistów, które mogą się wykluczać, dotyczy to także możliwych działań niepożądanych i skutków ubocznych. Brakuje też ścieżki szybkiego kontaktu w razie wystąpienia sytuacji wymagających sprawnej konsultacji np. działań niepożądanych lub wątpliwości w zakresie stosowania leków. Polacy bardzo często odwiedzają apteki, są one najczęściej ulokowane bardzo blisko miejsca zamieszkania, więc mogą się sprawdzać zarówno w kwestiach interwencyjnych, jak i w prowadzeniu akcji profilaktycznych i edukacyjnych.

Artykuł Czy uważa Pan/Pani, że część usług medycznych powinna być realizowana w aptekach (np. pierwsza pomoc, kontynuacja recept, sezonowe akcje profilaktyczne, szczepienia dobrowolne)? pochodzi z serwisu Świat Lekarza.

prof. Piotr Jankowski

Skuteczność większości ziół nie została zweryfikowana metodami naukowymi. Dlatego zachowuję duży dystans wobec rozpowszechniania tego sposobu leczenia. Tym bardziej że niektóre preparaty zielarskie mogą wchodzić w interakcje z lekami. Poważnym problemem jest też zaprzestawanie stosowania skutecznych terapii lub nawet ich niepodejmowanie przez pacjentów stosujących w zamian zioła. Ale w łagodnych stanach chorobowych niektóre zioła mogą znajdować zastosowanie, wykazywać się skutecznością, przy często małym ryzyku występowania działań ubocznych.

poseł Marek Hok

Ziołolecznictwo powinno być uzupełnieniem leczenia konwencjonalnego, większość leków była początkowo sporządzana na bazie ziół. Na pewno ziołolecznictwo jest lepiej przebadane niż inne metody tzw. leczenia niekonwencjonalnego, dlatego może stanowić cenne uzupełnienie leczenia. Nie uważam jednak, by było zasadne nauczanie ziołolecznictwa na studiach medycznych.

dr Michał Sutkowski

Ziołolecznictwo, nowoczesna fitoterapia ma i powinna dalej mieć swoje miejsce w medycynie. Warunkiem stosowania i wspierania modelu tego leczenia winny być badania naukowe (EBM) i rzetelna wiedza na ten temat. Są rośliny, które takie badania przeszły, i powinny one być w użyciu. Powinniśmy jednak równocześnie ograniczyć metody i terapie roślinami bez tych badań oraz dyskredytować tych wszystkich, którzy chcą zastępować lekarza w terapii, wykorzystując ludzką niewiedzę i naiwność. Walka z pseudouzdrowicielami powinna być obowiązkiem państwa i powinni być oni ścigani z urzędu z całą konsekwencją.

poseł Krzysztof Ostrowski

Jak najbardziej, ziołolecznictwo jest cennym uzupełnieniem praktyki lekarza. To metody naszych przodków, świetnie sprawdzały się, kiedy nie było jeszcze leków syntetycznych. Dziś wracają do łask, pacjenci często o nie pytają. Przyznam, że sam chętnie więcej bym się o nich dowiedział.

Artykuł Czy w Polsce jest miejsce dla rozwoju tradycyjnych metod leczenia, takich jak ziołolecznictwo? pochodzi z serwisu Świat Lekarza.

Czy powinno się zakazać reklamy piwa w telewizji i zakazać sprzedaży alkoholu w małych butelkach (mniejszych niż 0,5 l, tzw. małpek)?

prof. Piotr Jankowski

W przeciwieństwie do wielu krajów, np. Niemiec, Francji, w Polsce spożycie alkoholu rośnie i jest większe o 1/3 w porównaniu z sytuacją sprzed 25 lat. Zjawisko to spowodowane jest m.in. niską ceną oraz łatwą dostępnością trunków. W ciągu ostatnich 20 lat dynamicznie rosły dochody Polaków. Za tym wzrostem nie nadążały ceny alkoholu. Dlatego obecnie alkohol (niezależnie od rodzaju) jest relatywnie tańszy w porównaniu z sytuacją sprzed 10, 20 czy 30 lat. Myślę, że warto byłoby nieco zbliżyć relacje między cenami alkoholi a przeciętną pensją do sytuacji sprzed kilkunastu lub dwudziestu kilku lat. Zwiększonemu spożyciu sprzyja też duża liczba punktów jego sprzedaży. Paradoksem jest, że w kraju, w którym od lat narzekamy na dużą liczbę pijanych kierowców oraz powodowanych przez nich wypadków prowadzących do śmiertelnych ofiar, produkty alkoholowe, w tym wysokoprocentowe, można kupić prawie na każdej stacji benzynowej. Wydaje się, że zakaz produkcji i sprzedaży alkoholu w małych butelkach także mógłby przyczynić się do zmniejszenia jego spożycia w Polsce. Wzorem produktów tytoniowych, napoje alkoholowe nie powinny być reklamowane.

poseł Marek Hok

Picie alkoholu w Polsce to ogromny problem, ponieważ od kilku lat znów rośnie jego sprzedaż w litrach na statystycznego mieszkańca Polski: dochodzimy do 11 litrów na osobę, a ilość ponad 12 litrów na osobę stwarza zagrożenie, jeśli chodzi o zaburzenia społeczne. W Polsce mamy za dużo punktów sprzedaży alkoholu: jesteśmy liderem, jeśli chodzi o liczbę punktów sprzedaży alkoholu na liczbę mieszkańców. To powinno się zmienić. Jestem przeciwny wszelkim reklamom alkoholu. Poza tym jego cena powinna być wyższa. Jeśli zaś chodzi o tzw. małpki, to codziennie w Polsce sprzedaje się ich kilka milionów, powoli wódka w małych buteleczkach wypiera piwo i inne alkohole. Sprzedaż tzw. małpek powinna być zakazana.

dr Michał Sutkowski

Ceny alkoholu w Polsce są za niskie (na poziomie 86 proc. cen europejskich). Trzeba zwiększyć akcyzę i wprowadzić definitywny (całkowity) zakaz reklamy. To, że pół świata pije, nie usprawiedliwia bezczynności w walce z tym nałogiem. 11 litrów alkoholu na obywatela to już Polska gorzelna! Trzeba wprowadzić gigantyczne kary za picie w pracy, za kółkiem, za sprzedaż alkoholu osobom poniżej 18. roku życia. Trzeba pokazywać skutki zdrowotne alkoholizmu: rozpad rodzin, przemoc domową. Należy zmniejszyć zdecydowanie liczbę punktów sprzedaży i wrócić do czasów międzywojennych, kiedy to jeden punkt przypadał na 2,5 tys. mieszkańców (dziś jeden na 280). Należy wprowadzić zakaz sprzedaży w święta państwowe i kościelne.

poseł Krzysztof Ostrowski

Alkohol jest dla ludzi, ale w rozsądnych ilościach: lampka wina, butelka piwa. Niestety, w Polsce często pije się go z dużo. Myślę jednak, że wszelkie zakazy nie przynoszą efektu. Trzeba działać za zupełnie innej strony, budując pozycję rodziny, wzmacniając więzi społeczne. Na pewno jednak jest za dużo punktów sprzedaży alkoholu; nie powinien on być wszędzie dostępny.

Artykuł Jak ograniczyć spożycie alkoholu przez Polaków? pochodzi z serwisu Świat Lekarza.

prof. Piotr Jankowski

KARDIOLOG, KLINIKA KARDIOLOGII I ELEKTROKARDIOLOGII INTERWENCYJNEJ ORAZ NADCIŚNIENIA TĘTNICZEGO COLLEGIUM MEDICUM UJ, POLSKIE TOWARZYSTWO KARDIOLOGICZNE

Tempo zmniejszania się częstości palenia w Polsce wyhamowało w ostatnich latach. Wskazuje się, że wśród osób młodych częstość palenia zaczyna nawet rosnąć. Nałogowo pali papierosy blisko 1/4 społeczeństwa, z czego większa część to mężczyźni. Jednak warto podkreślić, że Polska może powrócić na drogę zmniejszania liczby palaczy, podejmując działania, które sprawdzają się w walce z tym nałogiem w innych krajach. Już ponad 30 państw wprowadziło lub jest w trakcie wprowadzania jednolitych opakowań zmniejszających atrakcyjność wyrobów tytoniowych lub sukcesywnie podnosi podatki (Australia, Norwegia), zmniejszając dostępność cenową papierosów, wprowadza zakazy ekspozycji wyrobów w punktach sprzedaży (Wielka Brytania) oraz rzeczywiste ograniczenia sprzedaży wyrobów nieletnim (USA). W Polsce potrzebne są też rozwiązania systemowe, zwiększające dostępność do poradnictwa antynikotynowego. Zdecydowanie należy przywrócić Narodowy Program Ograniczenia Następstw Palenia Tytoniu.

poseł Marek Hok

SPECJALISTA GINEKOLOGII I POŁOŻNICTWA, PRZEWODNICZĄCY
PARLAMENTARNEGO ZESPOŁU DS. ONKOLOGII

Najważniejsze są działania
profilaktyczne prowadzone już w szkole w ramach postulowanego przedmiotu ?Wiedza o zdrowiu?. Druga ważna sprawa to utrudnianie
życia palaczom: są już zakazy palenia w kawiarniach, na przystankach; moim zdaniem powinny one iść jeszcze dalej. Kolejna rzecz: cena. Ceny papierosów powinny być wyższe, bo mogą one zniechęcić zwłaszcza młodych ludzi do ich kupowania. To samo dotyczy e-papierosów, które też są zagrożeniem dla zdrowia.

dr Michał Sutkowski

LEKARZ RODZINNY, KOLEGIUM LEKARZY RODZINNYCH

Za kraj wolny od dymu tytoniowego
uznaje się, gdy pali poniżej 5 proc. społeczeństwa. Dziś w Polsce pali znacznie więcej, a trend spadkowy wyhamował; zresztą w całej Europie. Szczególnie dużo palą osoby bardzo młode, kobiety. Ilość osób palących e-papierosy przyrasta o 20 proc. na 3 lata. Powinniśmy mieć wypracowaną ogólnopolską strategię z analizą naukową motywów sięgania po tytoń i sposobu walki z nałogami. Edukować, motywować do rzucenia, komunikować o zagrożeniu, angażować media i social media,
samorządy, szkoły i Kościół. Tworzyć nowe strefy wolne od dymu tytoniowego i wyższą akcyzę ? to kwestia legislacji. Wspierać w rzucaniu palenia dzięki większej sieci placówek z lekarzem i psychologiem. Dawać przykłady poprzez autorytety medyczne i celebrytów. Byłbym też zwolennikiem realnego ukazywania skutków palenia. Powinniśmy straszyć, bo to też działa!

poseł Krzysztof Ostrowski

SPECJALISTA CHORÓB WEWNĘTRZNYCH, PRZEWODNICZĄCY
PARLAMENTARNEGO ZESPOŁU DS. PRAW PACJENTÓW

W gabinecie lekarskim mam często do czynienia z palaczami. Wielokrotnie decydują się oni na rzucenie palenia dopiero gdy przeżyją zawał serca czy udar mózgu. Próbuję wpłynąć na nich wcześniej, żeby rzucili palenie, poświęcam na to sporo czasu w swojej praktyce lekarza, żeby przekonać pacjentów do rzucenia palenia. Na ludzi najbardziej oddziałuje obraz, dlatego uważam, że powinny powstawać
programy telewizyjne pokazujące skutki palenia: choroby nowotworowe, w szczególności raka płuca ? jestem za pokazywaniem nawet dosyć drastycznych obrazów. Napis ?Palenie szkodzi? to zdecydowanie za mało.

Artykuł Jak ograniczyć palenie papierosów w Polsce i zrealizować hasło: Polska wolna od dymu tytoniowego w 2030 r.? pochodzi z serwisu Świat Lekarza.

W ostatnim naszym cyklu wyborczym ?Głosuj na zdrowie? zadaliśmy ekspertom pytania, które nie padły w trakcie kampanii wyborczej – a naszym zdaniem powinny paść. O profilaktyce mówi się dużo, a liczba osób palących papierosy w ostatnich latach nie spada. Wciąż wiele młodych osób wchodzi w nałóg, brakuje poradni antynikotynowych. Jeszcze gorsza sytuacja jest z piciem alkoholu: codziennie 3 mln osób w Polsce kupuje tzw. ?małpki?, czyli wódkę kolorową.

Ekspertom zadaliśmy 3 pytania. Odpowiada prof. Piotr Jankowski, kardiolog, Klinika Kardiologii i Elektrokardiologii Interwencyjnej oraz Nadciśnienia Tętniczego Collegium Medicum UJ, Polskie Towarzystwo Kardiologiczne

Jak ograniczyć palenie papierosów w Polsce i zrealizować hasło: Polska wolna od dymu tytoniowego w 2030 r.?

Moim zdaniem osiągnięcie tego celu jest coraz trudniejsze, liczba palaczy w Polsce nie zmniejsza się tak, jak oczekiwano jeszcze kilka lat temu. Pod koniec ubiegłego wieku i na początku wieku bieżącego sprzedaż papierosów dość szybko spadała, spadała też liczba zachorowań i zgonów z powodu chorób ?odtytoniowych?. Odbyło się to dzięki wdrożeniu udowodnionych naukowo interwencji z zakresu zdrowia publicznego, do których należą: zakazy palenia w miejscach publicznych, kampanie edukacyjne, podnoszenie cen na wyroby tytoniowe, ostrzeżenia obrazkowe na paczkach, zakaz reklamy i promocji tych szkodliwych dla zdrowia wyrobów. Tempo zmniejszania się częstości palenia w Polsce wyhamowało w ostatnich latach. Ostatnio wskazuje się, że wśród osób młodych częstość palenia zaczyna nawet rosnąć. Nałogowo pali papierosy blisko 1/4 społeczeństwa, z czego większa część to mężczyźni. Jednak warto podkreślić, że Polska może powrócić na  drogę zmniejszania liczby palaczy w Polsce podejmując działania, które sprawdzają się walce z tym nałogiem w innych krajach. Już ponad trzydzieści państw wprowadziło lub jest w trakcie wprowadzania jednolitych opakowań zmniejszających atrakcyjność wyrobów tytoniowych czy sukcesywnie podnosi podarki (Australi, Norwegia), zmniejszając dostępność cenową papierosów, wprowadza zakazy ekspozycji wyrobów w punktach sprzedaży (Wielka Brytania) oraz wprowadza rzeczywiste ograniczenia sprzedaży wyrobów nieletnim (USA). W Polsce potrzebne są też rozwiązania systemowe, zwiększające dostępność do poradnictwa antynikotynowego. Zdecydowanie należy przywrócić Narodowy Program Ograniczenia Następstw Palenia Tytoniu.

Czy powinno się zakazać reklamy piwa w telewizji i zakazać sprzedaży alkoholu w małych butelkach (mniejszych niż 0,5 l, tzw. małpek)? Jak ograniczyć spożycie alkoholu przez Polaków?

W przeciwieństwie do wielu innych krajów, jak np. Niemiec, Włoch, czy Francji, w Polsce spożycie alkoholu rośnie i obecnie jest większe o jedną trzecią w porównaniu do sytuacji sprzed 25 lat. Zjawisko to spowodowane jest między innymi niską ceną alkoholu oraz łatwą dostępnością trunków. W ciągu ostatnich 20 lat dynamicznie rosły dochody Polaków. Za tym wzrostem nie nadążały ceny alkoholu. Dlatego obecnie alkohol (niezależnie od rodzaju) jest relatywnie tańszy w porównaniu do sytuacji sprzed dziesięciu, dwudziestu, czy trzydziestu lat. Myślę, że warto byłoby nieco zbliżyć relacje między cenami alkoholi a przeciętną pensją do sytuacji sprzed kilkunastu lub dwudziestu kilku lat. Zwiększonemu spożyciu alkoholu sprzyja też duża liczba punktów jego sprzedaży. Paradoksem jest, że w kraju, w którym od lat narzekamy na dużą liczbę pijanych kierowców oraz dużą liczbę powodowanych przez nich wypadków prowadzących do śmiertelnych ofiar produkty alkoholowe, w tym wysokoprocentowe, można kupić prawie na każdej stacji benzynowej. Wydaje się, że zakaz produkcji i sprzedaży alkoholu w małych butelkach także mógłby przyczynić się do zmniejszenia spożycia alkoholu w Polsce. Wzorem produktów tytoniowych napoje alkoholowe nie powinny być reklamowane. Zakaz powinien dotyczyć nie tylko telewizji.

Czy w Polsce jest miejsce dla rozwoju tradycyjnych metod leczenia, takich jak ziołolecznictwo?

Skuteczność większości ziół nie została zweryfikowana metodami naukowymi. Dlatego zachowuję duży dystans do rozpowszechniania tego sposobu leczenia. Tym bardziej, że niektóre preparaty zielarskie mogą wchodzić w interakcję z lekami. Poważnym problemem jest też zaprzestawanie stosowania skutecznych terapii lub nawet ich niepodejmowanie przez pacjentów stosujących w zamian zioła.  W łagodnych stanach chorobowych niektóre zioła mogą znajdować zastosowanie, mogą wykazywać się skutecznością, przy często małym ryzyku występowania działań ubocznych.

Katarzyna Pinkosz i Paweł Kruś

Artykuł Prof. Piotr Jankowski: Trudne pytania o palenie, alkohol i ziołolecznictwo pochodzi z serwisu Świat Lekarza.

Sztuczne utrzymywanie łóżek szpitalnych, konieczność trzydniowego pobytu w szpitalu: w cyklu Głosuj na zdrowie zapytaliśmy ekspertów, z jakimi absurdami stykają się w polskim systemie ochrony zdrowia. 

dr Małgorzata Gałązka Sobotka (DYREKTOR CENTRUM KSZTAŁCENIA USTAWICZNEGO I INSTYTUTU ZARZĄDZANIA W OCHRONIE ZDROWIA UCZELNI ŁAZARSKIEGO):

TAK. Żadnego kraju nie stać, aby wszystkim zagwarantować dostęp do najnowszych technologii. To nam, obywatelom, powinno się pozostawić wybór, czy nasze oszczędności chcemy zainwestować w wakacje, nowy samochód, czy lepszą technologię wykorzystaną przy zabiegu. Takie rozwiązanie nikomu niczego nie odbiera, daje jedynie możliwość rozszerzenia opcji terapeutycznych dla tych, którzy są gotowi w to zainwestować.

senator Tomasz Grodzki (TORAKOCHIRURG, TRANSPLANTOLOG, PROFESOR POMORSKIEGO UNIWERSYTETU MEDYCZNEGO):

TAK. Jednak aby wprowadzić jakiekolwiek dopłaty, należy precyzyjnie zdefiniować, co się należy bezpłatnie, a do czego można dopłacić. Używam słowa ?można?, a nie ?trzeba?. Uwaga: dopłata nie może powodować przeskoczenia kolejek: należy je likwidować, a nie tworzyć mechanizm ich omijania.

prof. Piotr Hoffman (KARDIOLOG, KIEROWNIK KLINIKI WAD WRODZONYCH SERCA INSTYTUTU KARDIOLOGII):

TAK. Pacjenci powinni mieć możliwość dopłaty do zabiegów i usług, także tych standardowych, ale z wykorzystaniem nowszego sprzętu diagnostycznego czy terapeutycznego zawsze, gdy to tylko możliwe.

prof. Krzysztof J. Filipiak (KARDIOLOG, HIPERTENSJOLOG, PROREKTOR DS. UMIĘDZYNARODOWIENIA I PROMOCJI WUM):

TAK. Na tym właśnie powinna polegać idea koszyka gwarantowanego. W koszyku powinna się znaleźć możliwość wykonania określonego zabiegu w określonym czasie (np. do 6 miesięcy) z użyciem najtańszej technologii (np. najtańszej soczewki) w podstawowym miejscu świadczenia takiej usługi. Pacjent, który chce mieć przeprowadzony ten zabieg za miesiąc (a nie za 6 miesięcy), musiałby dopłacić (sic). Jeśli chce mieć lepszą soczewkę, dopłacałby różnicę do tej najtańszej gwarantowanej z ubezpieczenia. Jeśli chce mieć przeprowadzony zabieg w ośrodku wyższej referencyjności (np. w klinice uniwersyteckiej, a nie w szpitalu powiatowym czy ośrodku prywatnym), również dopłacałby różnicę. Fikcją jest myślenie, że usunięcie pęcherzyka żółciowego kosztuje tyle samo w szpitalu powiatowym co w klinice uniwersyteckiej.

dr Michał Sutkowski (SPECJALISTA MEDYCYNY RODZINNEJ, RZECZNIK KOLEGIUM LEKARZY RODZINNYCH):

TAK. Świadczenia ponadstandardowe na każdym poziomie opieki nieznajdujące się w koszyku świadczeń podlegałyby komercyjnym dopłatom lub opłatom pacjenta.

Szymon Chrostowski (FUNDACJA WYGRAJMY ZDROWIE):

TAK. Ale w taki sposób, by nie dyskryminować tych, których na to nie stać. Niezbędne jest wcześniejsze określenie koszyka świadczeń ? co jest gwarantowane, a co ponad standard. Do tej pory żadnemu ministerstwu się to nie udało. Można zadać tylko pytanie: dlaczego to się nie udało?

Artykuł Absurdy jak z Barei – w polskim systemie ochrony zdrowia pochodzi z serwisu Świat Lekarza.

Czy dobrym pomysłem byłoby stworzenie przy Prezydencie RP Zespołu ds. likwidacji absurdów w medycynie?

dr Małgorzata Gałązka Sobotka (DYREKTOR CENTRUM KSZTAŁCENIA USTAWICZNEGO I INSTYTUTU ZARZĄDZANIA W OCHRONIE ZDROWIA UCZELNI ŁAZARSKIEGO):

NIE. Lista absurdów jest znana od lat. Część z nich może być zlikwidowana tylko przez ministra zdrowia lub prezesa NFZ. Jak eliminować absurdy? Absurd jest jak dwutlenek węgla, zawsze jest w powietrzu. Można jednak zmniejszyć jego stężenie. Rozliczajmy efekty pracy poszczególnych organów władzy publicznej i menedżerów placówek w kontekście ich zdolności i skuteczności w zaspokajaniu potrzeb zdrowotnych. Apetyt na likwidowanie absurdów i skuteczność w tym procesie natychmiast wzrosną.

prof. Piotr Hoffman (KARDIOLOG, KIEROWNIK KLINIKI WAD WRODZONYCH SERCA INSTYTUTU KARDIOLOGII):

NIE. To zadanie Ministerstwa Zdrowia i NFZ. Zadaniem środowiska i mediów jest wskazywanie takich absurdów i to powinno skłaniać decydentów do działania.

prof. Krzysztof J. Filipiak (KARDIOLOG, HIPERTENSJOLOG, PROREKTOR DS. UMIĘDZYNARODOWIENIA I PROMOCJI WUM):

NIE. Urząd Prezydenta RP niech zajmie się przestrzeganiem konstytucji. Powołanie takiego zespołu przy Prezydencie RP to trochę jak inicjatywa stworzenia komitetu walki z parówkowymi skrytożercami z filmu Barei? Reformę ochrony zdrowia można przeprowadzić normalnym trybem ustawodawczym, kiedy ma się wizję i plan funkcjonowania systemu. I trzeba to zrobić w normalny sposób, po społecznych konsultacjach, angażując ekspertów i wsłuchując się w ich głosy.

dr Michał Sutkowski (SPECJALISTA MEDYCYNY RODZINNEJ, RZECZNIK KOLEGIUM LEKARZY RODZINNYCH):

NIE. Powaga urzędu Prezydenta RP nie może być ośmieszana zagadnieniami deregulacji systemu i jego szczegółowej naprawy. Winni to wykonać po konsultacjach wzajemnych urzędnicy MZ, pracownicy NFZ, świadczeniodawcy i świadczeniobiorcy, pracownicy ZUS, opieki społecznej itd. Urząd Prezydenta RP mógłby objąć honorowym patronatem zmiany systemu opieki zdrowotnej w ogólnym zakresie.

Szymon Chrostowski (FUNDACJA WYGRAJMY ZDROWIE):

NIE. Mamy Sekcję ochrony zdrowia w Narodowej Radzie Rozwoju przy prezydencie. Te osoby naprawdę wiele robią. Dzięki nim mamy ustawę o zakazie solariów, o Narodowej Strategii Walki z Rakiem, pilotaż Krajowej Sieci Onkologicznej. To są inicjatywy ustawodawcze. Brakuje jednak jednego człowieka, który zebrałby to wszystko razem i zaczął naprawiać legislację. Za czasów ministra Konstantego Radziwiłła powstawały takie zespoły do naprawy systemu. I co? I nic? Nikt nie wziął pod uwagę wypracowanych rekomendacji. Dlatego nie wierzę w zespoły. Obecnie sam postulowałem wiele prostych rozwiązań, które ułatwią życie lekarzom, pielęgniarkom, dyrektorom szpitali. I co? I nic. Pełna inercja i imposybilizm wewnętrzny. Recepta jest taka: musiałby się znaleźć jeden odważny?

Artykuł Jak zlikwidować absurdy w polskiej ochronie zdrowia? pochodzi z serwisu Świat Lekarza.

W cyklu „Głosuj na zdrowie”, w którym poruszamy najważniejsze problemy polskiej ochrony zdrowia, zapytaliśmy ekspertów o to, czy powinny być wprowadzone niewielkie dopłaty (np. 10 zł do wizyt u lekarzy POZ i specjalistów).

dr Małgorzata Gałązka Sobotka (DYREKTOR CENTRUM KSZTAŁCENIA USTAWICZNEGO I INSTYTUTU ZARZĄDZANIA W OCHRONIE ZDROWIA UCZELNI ŁAZARSKIEGO):

NIE. To jedna z form współfinansowania ochrony zdrowia, która może racjonalizować korzystanie ze świadczeń, jednak skuteczność tego instrumentu jest ograniczona w czasie, co pokazują doświadczenia czeskie. Poza tym może to potęgować wykluczenie z systemu opieki zdrowotnej z powodu dochodu, a z tym chcemy walczyć.

senator Tomasz Grodzki (TORAKOCHIRURG, TRANSPLANTOLOG, PROFESOR POMORSKIEGO UNIWERSYTETU MEDYCZNEGO):

NIE. Z wielu względów jestem przeciwny nawet niewielkim dopłatom: od pryncypialnej idei konstytucyjnej dostępności do ochrony zdrowia, poprzez niezbyt wielkie korzyści ekonomiczne przy jednoczesnym dużym oporze społecznym i politycznym, po zbędne problemy logistyczne przy pobieraniu takich opłat.

prof. Piotr Hoffman (KARDIOLOG, KIEROWNIK KLINIKI WAD WRODZONYCH SERCA INSTYTUTU KARDIOLOGII):

NIE. Konstytucja RP gwarantuje równy dostęp do opieki zdrowotnej. Można by rozważyć dopłaty NFZ do wizyty w prywatnym gabinecie specjalistycznym różnicy między wyceną NFZ a ceną wizyty, o ile zlecona konsultacja nie mogłaby się odbyć w zdefiniowanym przedziale czasu. Jestem za wprowadzeniem kompleksowych, stabilnych rozwiązań, a nie półśrodków generujących zwykle nowe problemy. Zamiast częściowych dopłat, może warto podjąć dyskusję na temat sposobu wprowadzenia i zakresu działania prywatnej ochrony zdrowia, konkurencyjnej do sektora państwowego.

prof. Krzysztof J. Filipiak (KARDIOLOG, HIPERTENSJOLOG, PROREKTOR DS. UMIĘDZYNARODOWIENIA I PROMOCJI WUM):

TAK. O potrzebie wprowadzenia niewielkich opłat za wizyty u lekarzy rodzinnych czy w ambulatoryjnej opiece specjalistycznej wielu ekspertów mówi od lat. Wskazują oni nie tylko na sam aspekt dodatkowego finansowania, ale przede wszystkim na mechanizm racjonalizacji systemu, z którego znikną w ten sposób dodatkowe, niepotrzebne wizyty i konsultacje, zjawisko ?konsultacji sprawdzających?, wypisywanie tych samych leków przez różnych specjalistów ?na zapas? itd. Racjonalność takich opłat nie budzi w mojej ocenie żadnych wątpliwości. Wątpliwości mają tylko politycy, którzy wmawiają wyborcom, że ochrona zdrowia jest za darmo i boją się konsekwencji ogłoszenia takiej racjonalizacji.

dr Michał Sutkowski (SPECJALISTA MEDYCYNY RODZINNEJ, RZECZNIK KOLEGIUM LEKARZY RODZINNYCH):

NIE. Politycy powinni mieć odwagę i determinację określić precyzyjne koszyki dla świadczeń, usług, wyrobów medycznych, leków itd. Wszystko, co poza koszykiem, podlegałoby opłatom komercyjnym, których cennik byłby określony i ogólnie dostępny.

Szymon Chrostowski (FUNDACJA WYGRAJMY ZDROWIE):

NIE. Takie pomysły już kiedyś były: taką postawę prezentowało kiedyś jedno z porozumień związkowych podczas negocjacji stawki kapitacyjnej. Po to ją mamy, żeby nie płacić dodatkowo. Ideą wprowadzenia opłaty w POZ było pozbycie się starszych osób z przychodni. Uważam, że to nieetyczne i nie w myśl etosu lekarza.

Artykuł Czy powinniśmy dopłacać do wizyt u lekarza? Co na to eksperci? pochodzi z serwisu Świat Lekarza.

Na pytania sondy Świata Lekarza odpowiada,
dr Jerzy Gryglewicz,
ekspert rynku medycznego, Instytut Zarządzania w Ochronie Zdrowia, Uczelnia Łazarskiego

Według raportu ?Niedobór talentów w branży medycznej? Polskiej Federacji Szpitali i Manpower, obecnie 68 proc. szpitali poszukuje lekarzy, a 72 proc. pielęgniarek. Polska ma wyraźny niedobór kadr medycznych. Jak tę sytuację zmienić? Jak zwiększyć liczbę lekarzy w Polsce? Dać więcej pieniędzy, zniechęcać do wyjazdów i zachęcać do powrotów, sprowadzać z innych krajów, mówić o etyce i misji? Te pytania chcemy zadać w naszych debatach przedstawicielom partii politycznych. Co politykom i decydentom doradzają osoby zaangażowane w zmiany w polskim systemie ochrony zdrowia?

Pytanie 1
Czy niedobór lekarzy w Polsce to główny powód wciąż bardzo długiego oczekiwania do specjalistów (kolejki)?

TAK. W ciągu ostatnich 5 lat o ok. 10 proc. zmniejszyła się liczba poradni specjalistycznych realizujących umowy z NFZ. Głównym powodem są niedobory lekarzy oraz niska wycena porad. Powoduje to, że lekarze wybierają pracę w gabinetach prywatnych lub dużych korporacjach medycznych.

Pytanie 2
Czy Polska powinna starać się pozyskiwać kadry medyczne z zagranicy, także z krajów spoza UE, np. z Ukrainy?

NIE. Nie rozwiąże to problemu. Lekarze z innych krajów, w tym z Ukrainy, jako kierunek emigracji wybierają Wielką Brytanię, Niemcy, Holandię lub kraje skandynawskie. Niedobory kadr medycznych dotyczą praktycznie wszystkich państw.

Pytanie 3
Czy nasi lekarze kończący medycynę w Polsce, którzy wyjeżdżają do pracy za granicę, powinni być obciążani kosztami kształcenia (lub czy powinien być nimi obciążany np. szpital, który ich zatrudnia)?

NIE. Nie należy dla studentów medycyny tworzyć innych regulacji niż np. dla studentów prawa. Jako państwo unijne Polska musi akceptować zasadę wolnego przepływu usług i pracowników.

Pytanie 4
Co robić, by zwiększyć liczbę lekarzy w Polsce?

Należy zwiększyć nabór studentów na kierunki lekarskie, zachęcić finansowo lekarzy, którzy wykonują inną pracę, do powrotu do zawodu oraz wprowadzić system zachęt, np. preferencyjne kredyty dla młodych lekarzy.

Pytanie 5
Gdyby zaproponować jedną rzecz, którą warto zrobić, by zachęcić lekarzy, którzy wyjechali z Polski do powrotu, to byłoby to??

Poprawić warunki płacowe i zwiększyć nakłady na ochronę zdrowia ze środków publicznych, żeby zapewnić odpowiednią jakość opieki zdrowotnej w Polsce.

Artykuł Głosuj na zdrowie! pochodzi z serwisu Świat Lekarza.

Na pytania sondy Świata Lekarza odpowiada
prof. Wiesław Jędrzejczak,
wieloletni konsultant krajowy w dziedzinie hematoonkologii

Według raportu ?Niedobór talentów w branży medycznej? Polskiej Federacji Szpitali i Manpower, obecnie 68 proc. szpitali poszukuje lekarzy, a 72 proc. pielęgniarek. Polska ma wyraźny niedobór kadr medycznych. Jak tę sytuację zmienić? Jak zwiększyć liczbę lekarzy w Polsce? Dać więcej pieniędzy, zniechęcać do wyjazdów i zachęcać do powrotów, sprowadzać z innych krajów, mówić o etyce i misji? Te pytania chcemy zadać w naszych debatach przedstawicielom partii politycznych. Co politykom i decydentom doradzają osoby zaangażowane w zmiany w polskim systemie ochrony zdrowia?

Pytanie 1
Czy niedobór lekarzy w Polsce to główny powód wciąż bardzo długiego oczekiwania do specjalistów (kolejki)?

TAK i NIE. Drugim powodem jest to, że NFZ wykupuje zbyt małą liczbę świadczeń ambulatoryjnych w tych jednostkach, które mogą wykonać ich więcej.

Pytanie 2
Czy Polska powinna starać się pozyskiwać kadry medyczne z zagranicy, także z krajów spoza UE, np. z Ukrainy?

NIE. Ukraina też nie dysponuje nadmiarem lekarzy, a ze względu na barierę językową oraz złożoność systemu lekarzom innej narodowości (jeśli nie ukończyli studiów w Polsce) jest bardzo trudno podjąć pracę w Polsce.

Pytanie 3
Czy nasi lekarze kończący medycynę w Polsce, którzy wyjeżdżają do pracy za granicę, powinni być obciążani kosztami kształcenia (lub czy powinien być nimi obciążany np. szpital, który ich zatrudnia)?

NIE. Prawo powinno być jednakowe dla wszystkich zawodów, a więc inne osoby wykształcone w Polsce też powinny płacić. Ale wtedy wszystkim, którzy nie będą wyjeżdżać z Polski, trzeba by dać gwarancję zatrudnienia.

Pytanie 4
Co robić, by zwiększyć liczbę lekarzy w Polsce?

Nie ma drogi na skróty. Zwiększenie liczby niedokształconych lekarzy nie tylko nie rozwiąże problemu, ale go nasili. Kompetentni lekarze będą się musieli oprócz chorób zmagać z błędami swoich niedouczonych kolegów. Choremu zależy na tym, aby mu pomóc a nie na tym, aby doktor pokiwał głową. Zły lekarz to nie jest wartość dodana, tylko wartość odjęta: to dodatkowe cierpienie chorych, dodatkowe wydatki dla systemu i dodatkowa praca dla i tak przeciążonych dobrych lekarzy.

Pytanie 5
Gdyby zaproponować jedną rzecz, którą warto zrobić, by zachęcić lekarzy, którzy wyjechali z Polski do powrotu, to byłoby to??

Zrobić polski system bardziej przyjaznym dla ludzi (lekarze wbrew pozorom też należą do tego gatunku).

Artykuł Głosuj na zdrowie! pochodzi z serwisu Świat Lekarza.

Na pytania sondy Świata Lekarza odpowiada
prof. Aleksander Sieroń,
krajowy konsultant w dziedzinie angiologii

Według raportu ?Niedobór talentów w branży medycznej? Polskiej Federacji Szpitali i Manpower, obecnie 68 proc. szpitali poszukuje lekarzy, a 72 proc. pielęgniarek. Polska ma wyraźny niedobór kadr medycznych. Jak tę sytuację zmienić? Jak zwiększyć liczbę lekarzy w Polsce? Dać więcej pieniędzy, zniechęcać do wyjazdów i zachęcać do powrotów, sprowadzać z innych krajów, mówić o etyce i misji? Te pytania chcemy zadać w naszych debatach przedstawicielom partii politycznych. Co politykom i decydentom doradzają osoby zaangażowane w zmiany w polskim systemie ochrony zdrowia?

Pytanie 1
Czy niedobór lekarzy w Polsce to główny powód wciąż bardzo długiego oczekiwania do specjalistów (kolejki)?

TAK. Liczba lekarzy w Polsce jest jedną z najniższych w Europie; w takich krajach jak Włochy jest ich o 50 proc. więcej niż w Polsce. Są specjalizacje, w których ten problem jest szczególnie dotkliwy. Jedynym sposobem na jego rozwiązanie są odpowiednie zachęty finansowe, by lekarze decydowali się na wybór deficytowych specjalizacji.

Pytanie 2
Czy Polska powinna starać się pozyskiwać kadry medyczne z zagranicy, także z krajów spoza UE, np. z Ukrainy?

TAK. Cały świat pozyskuje lekarzy, skąd to tylko możliwe. Czy do Polski powinniśmy starać się pozyskiwać lekarzy tylko z Unii? Nie, polscy lekarze też uzupełniali niedobory lekarzy w innych krajach znacznie wcześniej niż weszliśmy do UE, np. w klinikach szwajcarskich zdarza się, że jeden z lekarzy jest Szwajcarem, inni pochodzą z Syrii, Polski, Niemiec. Jest to spowodowane przede wszystkim czynnikami materialnymi. Oczywiście, problemem może być nostryfikacja dyplomu w przypadku kraju spoza UE, jednak różnice w kształceniu nie implikują tego, by lekarz, który kończy medycynę np. na Ukrainie, nie mógł pracować w Polsce. Mówię to z pełną odpowiedzialnością; sam jestem doktorem honoris causa uniwersytetu na Ukrainie i wiem, jak wyglądają tam studia medyczne, jak dbają o poziom.

Pytanie 3
Czy nasi lekarze kończący medycynę w Polsce, którzy wyjeżdżają do pracy za granicę, powinni być obciążani kosztami kształcenia (lub czy powinien być nimi obciążany np. szpital, który ich zatrudnia)?

NIE. A czy inżynier pracujący w Dolinie Krzemowej w USA powinien płacić za kształcenie w Polsce? Nikomu nawet takie pytanie nie przyjdzie do głowy. Nie widzę opcji, żeby lekarz miał płacić za swoje studia. Szpital, który go zaprasza ? także nie, bo przecież lekarz może po trzech miesiącach zdecydować się na pracę w innym ośrodku. Zresztą, kto miałby o takie pieniądze występować? Zagraniczny odpowiednik Izby Lekarskiej, państwo?

Pytanie 4
Co robić, by zwiększyć liczbę lekarzy w Polsce?

Jedynym sposobem jest zwiększanie liczby uczelni, które kształcą w zakresie medycyny. W ostatnim czasie powstało ich kilka. Dzięki takim programom jak Erasmus, studenci jeżdżą po świecie, uczą się i oglądają inny medycznie świat. Część z nich wyjedzie, część zostanie. Marzeniem jest to, żeby lekarze zarabiali tyle, aby nie chcieli wyjeżdżać. Nie jest to jednak możliwe: jeśli lekarz w Niemczech zarabia kilka tys. euro, a w sąsiedniej Szwajcarii więcej, to również zdecyduje się na wyjazd. Trzeba inwestować w ochronę zdrowia, która opiera się nie tylko na lekarzach, ale też na pielęgniarkach, fizjoterapeutach. Trzeba zwiększyć procent PKB przeznaczanego na zdrowie, umożliwić lekarzom korzystanie z dobrej aparatury i techniki medycznej.

Pytanie 5
Gdyby zaproponować jedną rzecz, którą warto zrobić, by zachęcić lekarzy, którzy wyjechali z Polski do powrotu, to byłoby to??

Podniesienie pensji lekarza. Wielu lekarzy, zwłaszcza w wieku 40-50 lat, chętnie wróci, jednak muszą mieć stworzone takie warunki, aby mogli godnie żyć i nie musieli pracować po 16 godzin na dobę. Zachętą muszą być też informacje (także w prasie), że zaczyna iść ku dobremu, że państwo stara się w niedalekiej przyszłości zapewnić im podobne warunki diagnostyczno-terapeutyczne do tych, jakie są na świecie.

Artykuł Prof. Aleksander Sieroń: Zachęty finansowe to jedyny sposób, by lekarze decydowali się na wybór deficytowych specjalizacji. pochodzi z serwisu Świat Lekarza.

Na pytania sondy Świata Lekarza odpowiada
ks. prof. Stanisław Dziekoński, rektor UKSW,
na którym od października 2019 r. rusza wydział lekarski

Według raportu ?Niedobór talentów w branży medycznej? Polskiej Federacji Szpitali i Manpower, obecnie 68 proc. szpitali poszukuje lekarzy, a 72 proc. pielęgniarek. Polska ma wyraźny niedobór kadr medycznych. Jak tę sytuację zmienić? Jak zwiększyć liczbę lekarzy w Polsce? Dać więcej pieniędzy, zniechęcać do wyjazdów i zachęcać do powrotów, sprowadzać z innych krajów, mówić o etyce i misji? Te pytania chcemy zadać w naszych debatach przedstawicielom partii politycznych. Co politykom i decydentom doradzają osoby zaangażowane w zmiany w polskim systemie ochrony zdrowia?

Pytanie 1
Czy niedobór lekarzy w Polsce to główny powód wciąż bardzo długiego oczekiwania do specjalistów (kolejki)?

TAK, ale nie tylko. Rozwiązanie problemu długiego oczekiwania wymaga podejścia systemowego. Zwiększenie liczby lekarzy musi iść w parze z rozwiązaniami organizacyjnymi, strukturalnymi w zakresie organizacji pracy i innowacyjności technologii komunikacyjnych.

Pytanie 2
Czy Polska powinna starać się pozyskiwać kadry medyczne z zagranicy, także z krajów spoza UE, np. z Ukrainy?

TAK. W globalizującym się świecie mobilność w zawodach medycznych jest czymś naturalnym i pożądanym. Zapraszanie do współpracy personelu medycznego z innych krajów będzie skutkowało poprawą standardów opieki medycznej. Przy dobrych rozwiązaniach prawnych może gwarantować wyższy poziom opieki medycznej.

Pytanie 3
Czy nasi lekarze kończący medycynę w Polsce, którzy wyjeżdżają do pracy za granicę, powinni być obciążani kosztami kształcenia (lub czy powinien być nimi obciążany np. szpital, który ich zatrudnia)?

TAK, ale? Studia medyczne są jednymi z najbardziej kosztochłonnych. Instytucje oferujące to kształcenie są finansowane z różnych źródeł: ze środków publicznych, funduszy sponsorów lub z opłat samych studentów. Jest kwestią sprawiedliwości społecznej i podstawowej uczciwości, aby koszty prowadzenia studiów były pokrywane zgodnie z zasadami tej sprawiedliwości. Potrzebne byłoby jednak wypracowanie zasad i kryteriów, jak i w jakich sytuacjach taki zwrot kosztów powinien być dokonywany.

Pytanie 4
Co robić, by zwiększyć liczbę lekarzy w Polsce?

Kluczowe jest podnoszenie poziomu kształcenia medycznego, dostęp do nowych badań i technologii. Wysoko wykwalifikowane ośrodki medyczne, w których będą się kształcić przyszli lekarze, są najlepszą gwarancją, że liczba lekarzy w Polsce wzrośnie. Nie bez znaczenia jest kształcenie humanistycznych i altruistycznych postaw. Lekarze, którzy mają poczucie pełnienia pewnej życiowej misji, w sytuacjach pewnych ograniczeń czy trudności zapewniają, że nadal chcą pełnić swą misję dla dobra bliskiego im społeczeństwa.

Pytanie 5
Gdyby zaproponować jedną rzecz, którą warto zrobić, by zachęcić lekarzy, którzy wyjechali z Polski do powrotu, to byłoby to??

Stworzenie optymalnych warunków do kontynuowania nabytych umiejętności za odpowiednie wynagrodzenie. Zagraniczne doświadczenie wielu lekarzy, ich międzynarodowe kontakty i praktyka, powinny być docenione po ich powrocie do Polski.

Artykuł Głosuj na zdrowie! Za mało lekarzy w Polsce? pochodzi z serwisu Świat Lekarza.

60 minut oczekiwania na SOR, specjalista w 21 dni, geriatra w każdym powiecie, zwiększenie finansowania ochrony Zdrowia do 7,2% PKB w 2024 roku ? to niektóre z haseł, które już pojawiły się w kampanii wyborczej.
Pokazujemy, co powinno się w niej znaleźć.

Po raz pierwszy tak dużo mówi się o zdrowiu przed wyborami. Czy są to
tylko hasła, czy realne zapowiedzi zmian i czy zdrowie znów nie przegra z bardziej medialnymi tematami?

Na pytanie w sondażu „Świata Lekarza” odpowiada:

PROF. PIOTR HOFFMAN | KARDIOLOG, KIEROWNIK KLINIKI WAD WRODZONYCH SERCA, INSTYTUT KARDIOLOGII

Pytanie 1
Czy zdrowie powinno być jednym z głównych tematów kampanii wyborczej?

TAK Zdrowie powinno być jednym z kluczowych tematów kampanii wyborczej, wobec ogólnego niezadowolenia zarówno pacjentów, jak i pracowników medycznych. Społeczeństwo starzeje się, a kolejne obciążenia finansowe są związane z postępem medycyny, wdrażaniem nowych terapii o udowodnionej skuteczności, zapewnieniem do nich dostępności. Trzeba jasno określić takie zagadnienia jak: ułatwienie dostępu do świadczeń medycznych (kolejki!), poprawa jakości leczenia, rozwój opieki paliatywnej oraz opieki nad seniorami. My, wyborcy, powinniśmy uzyskać odpowiedzi na te pytania.

Pytanie 2
Jak ocenia Pan dotychczasowe propozycje przedstawione przez partie?

Brakuje konkretów, powtarzają się hasła z ubiegłych lat. Chciałbym usłyszeć więcej o roli prywatnej ochrony zdrowia, możliwości włączenia sektora prywatnego do systemu usług medycznych dostępnych dla większości obywateli (prywatne ubezpieczenia jako element finansowania opieki zdrowotnej). Jak ułatwić dostęp do specjalistów w ramach opieki ambulatoryjnej? Jak przybliżyć ją do chorych spoza dużych ośrodków? Jak sprawić, by wynagrodzenie w ochronie zdrowia było związane z jakością usług i zadowoleniem chorych? To trudne zagadnienia, od których politycy zwykle uciekają, woląc angażować się w spory ideologiczne polaryzujące społeczeństwo. A wszyscy chorują tak samo i w razie kłopotów zdrowotnych mają podobne oczekiwania: niezależnie od światopoglądu.

Pytanie 3
Gdyby miał(-a) Pan (Pani) wybrać najważniejszą rzecz do poprawienia w ochronie zdrowia, to byłoby to?

Najważniejsza jest prewencja: wychowanie w trosce o zdrowie rozumiane jako najwyższa wartość. Pozytywna promocja zachowań prozdrowotnych już od wczesnego dzieciństwa, także jako element edukacji w szkole. Efektem byłaby redukcja wpływu dających się kontrolować czynników ryzyka i w efekcie mniejsza zapadalność na choroby układu krążenia, onkologiczne, pulmonologiczne, układu kostno-stawowego.

Artykuł Głosuj na zdrowie! pochodzi z serwisu Świat Lekarza.

Według raportu ?Niedobór talentów w branży medycznej? Polskiej Federacji Szpitali i Manpower, obecnie 68 proc. szpitali poszukuje lekarzy, a 72 proc. pielęgniarek. Polska ma wyraźny niedobór kadr medycznych. Jak tę sytuację zmienić? Jak zwiększyć liczbę lekarzy w Polsce? Dać więcej pieniędzy, zniechęcać do wyjazdów i zachęcać do powrotów, sprowadzać z innych krajów, mówić o etyce i misji? Te pytania chcemy zadać w naszych debatach przedstawicielom partii politycznych. Co politykom i decydentom doradzają osoby zaangażowane w zmiany w polskim systemie ochrony zdrowia?

Pytanie 1
Czy niedobór lekarzy w Polsce to główny powód wciąż bardzo długiego oczekiwania do specjalistów (kolejki)?

TAK, ale? Nie tylko. Specjaliści są skoncentrowani w dużych miastach, dlatego w mniejszych ośrodkach kolejki są dłuższe. Ambulatoryjna opieka specjalistyczna (AOS) powinna być siecią małych ośrodków, przede wszystkim diagnostycznych i konsultacyjnych, dostępnych dla chorych z dala od centrów akademickich. Ośrodek powinien zatrudniać samodzielnych, doświadczonych i decyzyjnych lekarzy, by nie mnożyć konsultacji w ośrodkach specjalistycznych o wysokiej referencyjności. Specjaliści powinni współpracować z lekarzami POZ, odpowiadać za diagnostykę i strategię leczenia ? ale lekarzy POZ jest także zbyt mało! Problemem jest też organizacja (centralizacja), brak wsparcia ze strony pielęgniarek (kolejny niedobór!) i personelu pomocniczego, który odciążyłby część administracyjną pracy lekarza.

Pytanie 2
Czy Polska powinna starać się pozyskiwać kadry medyczne z zagranicy, także z krajów spoza UE, np. z Ukrainy?

TAK. Nie jest to strategia pierwszego wyboru, ale być może wyboru nie ma. Czy jednak jesteśmy atrakcyjni dla kolegów spoza UE?

Pytanie 3
Czy nasi lekarze kończący medycynę w Polsce, którzy wyjeżdżają do pracy za granicę, powinni być obciążani kosztami kształcenia (lub czy powinien być nimi obciążany np. szpital, który ich zatrudnia)?

TAK, ale? Jestem zdecydowanym zwolennikiem opłacenia kosztów edukacji przed wyjazdem do pracy za granicą. Ktoś musi za to zapłacić i nie ma znaczenia kto, skoro edukacja kosztuje (podatnika). Czy studia medyczne powinny być płatne? Wyobrażam sobie takie rozwiązanie (np. w oparciu o stypendia, granty, pożyczki), jednak musiałoby dotyczyć wszystkich rodzajów studiów, nie tylko medycyny. To rozwiązanie niesie szereg korzyści ? motywację do nauki, wymagania w stosunku do siebie i do kadry dydaktycznej. System ten można także powiązać z wynagrodzeniem kadry dydaktycznej. Niestety, dominujący wśród opinii publicznej mniej czy bardziej udawany egalitaryzm stanowi trudność w implementacji płatnej edukacji (choć jest ona wszechobecna?). Można by też rozważyć współpłacenie.

Pytanie 4
Co robić, by zwiększyć liczbę lekarzy w Polsce?

Trzeba kształcić większą liczbę lekarzy (i innych zawodów medycznych), jednak konieczny może być też import. Większa dostępność edukacji powinna dotyczyć uznanych uniwersytetów, skupiających doświadczoną kadrę pracującą pod kierunkiem autorytetów. Edukacja musi też przygotowywać do pracy badawczej, a nie tylko do zdawania kolejnych egzaminów.

Pytanie 5
Gdyby zaproponować jedną rzecz, którą warto zrobić, by zachęcić lekarzy, którzy wyjechali z Polski do powrotu, to byłoby to??

Żartobliwie: możliwość natychmiastowego powrotu. A na poważnie: z pewnością porównywalne wynagrodzenie. Choć słyszałem, że nie jest to głównym motywem wyjazdu z Polski. Konieczna jest też poprawa organizacji pracy, a także ustabilizowanie sytuacji w naszym ciągle reformowanym kraju.

Artykuł Prof. Piotr Hoffman: Jak dać sobie radę z niedoborami lekarzy w Polsce? pochodzi z serwisu Świat Lekarza.