W obliczu nasilającej się pandemii COVID-19, powodującej trudności w zapewnieniu opieki nad pacjentami niecovidowymi (szczególnie pacjentami z chorobami przewlekłymi),istnieje ogromna potrzeba rozwinięcia narzędzi z zakresu e-zdrowia, które wsparłyby pacjenta na jego ścieżce terapeutycznej.
E-recepta począwszy od stycznia 2020 roku stanowi obowiązkową, powszechną formę recepty. Jej wprowadzenie było bez wątpienia osiągnięciem, ograniczającym negatywne skutki lockdownu dla pacjentów, umożliwiając im utrzymanie ciągłości terapii pomimo utrudnionego dostępu do stacjonarnych świadczeń. W obecnej sytuacji szczególnego znaczenia nabiera również możliwość dodania nowej funkcjonalności do e-recepty, która umożliwiłaby wypisywanie leków z listy ?S?, czyli dla pacjentów 75+, przez lekarzy specjalistów. Konieczne jest jak najszybsze wdrożenie tego rozwiązania. W aspekcie prawnym jest ono możliwe do natychmiastowej realizacji.
Doświadczenia innych krajów wskazują, że e-recepta może stanowić doskonałe narzędzie nie tylko w zakresie cyfryzacji dotychczas ?papierowego? procesu wystawiania recept, lecz również w zakresie zwiększenia bezpieczeństwa i jakości opieki nad pacjentami. Przykładowo, e-recepty w innych krajach przypominają lekarzowi o czynnikach istotnych z perspektywy terapii lekowych ? na przykład o tym, że pacjent jest uczulony na daną substancję lub że pacjentka jest w ciąży. Niektóre systemy mają również funkcjonalności umożliwiające ostrzegania lekarza o ryzyku nadużywania określonych grup leków przez pacjenta.
Istotną funkcjonalnością, o którą polski system e-recept mógłby być rozszerzony, są również przypomnienia o upływie terminu ważności recepty. Obecnie e-recepty są co do zasady ważne przez 30 dni od ich wystawienia. Po upływie tego terminu pacjent już ich nie zrealizuje, o ile lekarz nie oznaczy późniejszego terminu, od którego e-recepta może zostać zrealizowana. Lekarze często stosują to rozwiązanie w przypadku wystawiania recept na leki stosowane przy leczeniu chorób przewlekłych. W takich okolicznościach tym bardziej pożądane w celu zapewnienia adherance pacjentów do terapii, byłoby rozszerzenie istniejącej infrastruktury e-recepty, tak aby pacjenci mogli otrzymywać informację przypominającą imo terminie realizacji recepty i konieczności uzyskania nowego dokumentu.
Rozszerzenie e-recepty o nowe funkcjonalności pacjenta będzie sprzyjać dostępowi pacjentów do efektywnego, jakościowego leczenia, co przełoży się na zwiększenie skuteczności i wydolności systemu ochrony zdrowia oraz ograniczenie bezpośrednich i pośrednich kosztów leczenia.
Kolejnym elementem jest konieczność pilnego uregulowania funkcjonalności e-recepty w procedurze pozyskania leków w tak zwanym imporcie docelowym. Aktualne rozwiązania techniczne nie dają możliwości wykorzystania e-recepty w zakupie leków z importu docelowego, ponieważ wystawiane przez lekarzy recepty ?recepturowe? nie dają możliwości rozliczenia refundacji takich leków i do tego konieczne jest wystawienie recepty ?papierowej?. Ta sytuacja bardzo utrudnia pozyskanie leków w tej i tak bardzo skomplikowanej procedurze – imporcie docelowym.
Federacja Pacjentów Polskich wnosi do Ministerstwa Zdrowia prośbę o rozpatrzenie możliwości wdrożenia wyżej opisanych, nowych form funkcjonalności e-recepty, szczególnie ważnych w sytuacji zagrożenia epidemiologicznego.
Stanisław Maćkowiak
Federacja Pacjentów Polskich
