Zapraszamy na Galę Nagrody Zaufania
Złoty OTIS z Diamentami 2026
5 listopada 2026 r., Warszawa

Męczennicy medycyny i herosi nauki

Podziel się treścią:

Jest wielu lekarzy, którzy odnieśli sukcesy nie w medycynie, ale również w innych naukach. O kilku z nich pragnę wspomnieć.

Hymn lekarzy mówi: ?O, Medycyno, szlachetna pani, myśli wzięłaś me i serce?. Słowa te dotyczą każdego lekarza. A ten zawód zdobywa się po latach trudnych, pełnych wyrzeczeń studiów, ze świadomością, że czeka stałe uzupełnianie wiedzy i zgodna z etyką służba chorym 25 godzin na dobę, każdego dnia, po kres życia. Wiele osób, mając powołanie, poświęca medycynie cały swój czas, wypoczynek, a niekiedy życie. ?Gdybyśmy weszli w dziedziniec przytułku dzieci w Paryżu, wzrok nasz spotkałby się ze skromnym grobowcem, na którym wypisane są nazwiska (?) 4 młodych lekarzy. Jeden z nich miał zaledwie lat 20. (?) Poniżej napis: ?Ofiary poświęcenia, zgasłe przy ratowaniu chorych dzieci?. Niepodobna czytać (?) bez wzruszenia, unieśmiertelnia on pamięć serc szlachetnych, które nie zapomniały, że zamiłowanie nauki winno jednoczyć się z miłością ludzkości?. Tak pisał Gaston Tissandier, przed wiekiem. Tak, tysiące lekarzy traciło życie, ratując chorych, jak brat św. Jana Pawła II, lekarz, gdy czuwając przy 21-letniej chorej na płonicę, 4 dni później zmarł. Miał zaledwie 26 lat. Jest jednak wielu lekarzy, którzy odnieśli sukcesy nie w medycynie, ale również w innych naukach. O kilku z nich pragnę wspomnieć.

Denis Papin (1647-1712) ? kształcił się na lekarza w Paryżu, lecz nauki doświadczalne i mechanika tak go pociągały, że dla nich porzucił medycynę. Pracując w Anglii, wynalazł autoklaw oraz pierwszy tłokowy silnik parowy, a także piec do topienia szkła i odśrodkową pompę wirową.

Denis Papin
Denis Papin

Luigi Galvani (1737-1798) ? włoski lekarz, fizyk, fizjolog, franciszkanin. Odkrył istnienie zjawisk elektrycznych w tkankach zwierzęcych, dzięki czemu zwrócił uwagę uczonych na nową dziedzinę wiedzy, nazwaną
później elektrochemią.

Julius Robert von Mayer (1814-1878) ? niemiecki lekarz i fizyk. Ukończył medycynę w Tybindze. W czasie rejsu do Indonezji sformułował zasadę zachowania energii w formie zgodnej z pierwszą zasadą termodynamiki.

Helmholtz Hermann von Helmholtz (1821-1894) ? niemiecki lekarz, fizyk, filozof i wynalazca. Jest twórcą zasady zachowania energii. Zajmował się mechaniką, akustyką, termodynamiką, światłem i elektrycznością. Skonstruował pierwszy oftalmoskop oraz rezonator nazwany jego imieniem. Próbował wyjaśnić mechanizm produkcji energii w gwiazdach.

Helmholtz Hermann von Helmholtz
Helmholtz Hermann von Helmholtz

Samuel Thomas von SommeRing (1755- 1830) ? niemiecki lekarz, anatom, fizyk, paleontolog i wynalazca. Gimnazjum ukończył w Toruniu, a uniwersytet w Getyndze. Badał układ nerwowy. Pierwszy stwierdził, że palenie tytoniu powoduje nowotwory. W 1809 roku skonstruował telegraf elektrochemiczny. Jego imieniem nazwano krater na Księżycu.

Paul-Émile Botta (1802-1870) ? francuski lekarz (pochodzenia włoskiego) i archeolog. Zdecydował się poznawać świat, pływając na statkach, gdzie był chirurgiem. W 1842 roku rząd Francji mianował go konsulem w Mosulu (pełnił także tę funkcję w Trypolisie i Aleksandrii). Wtedy zainteresował
się archeologią i odkrył asyryjskie inskrypcje w Chorsabadzie. Botta uważał, że odnalazł zaginioną Niniwę (w rzeczywistości był to pałac Sargona II). Wyniki badań archeologicznych zapewniły mu wysokie
uznanie.

Paul-Émile Botta
Paul-Émile Botta

Thomas Young (1773-1829) ? wybitny lekarz, fizyk i egiptolog angielski,
jak mówili współcześni ?człowiek, który wiedział wszystko?. Young odczytał hieroglify egipskie, a jako fizyk badał interferencje światła i akomodację oka. Był członkiem Królewskiego Towarzystwa Naukowego.

Thomas Young
Thomas Young


Tych herosów nauki nie zawsze akceptowali współcześni, np. Papinowi zniszczono jego pierwszy statek parowy, a Mayera, jako wariata leczono psychiatrycznie. Jednak ich dzieła przetrwały dla dobra nauki i medycyny. Nauka daje ludzkości lepszy świat, a sztuka leczenia jest najpiękniejsza. Dzieła wielkich poprzedników kontynuują w imię najwyższych wartości ciągle pełni zapału nowi następcy, jak chociażby James P. Allison, nagrodzony ostatnio Noblem, który dla wytchnienia od immunologii gra z zespołem Checkmates w Teksasie bluesa na organkach. I wszystko gra.

Świat Lekarza
Świat Lekarza
Świat Lekarza to opiniotwórcze pismo, portal i platforma medialna, skierowana do lekarzy, poruszająca tematykę systemu ochrony zdrowia oraz poszczególnych dziedzin medycyny, m.in. kardiologii, onkologii, pulmonologii, urologii, diabetologii, okulistyki, chorób rzadkich.

Więcej od autora

Śmierć to nie koniec relacji

Przy okazji dnia Wszystkich Świętych i Zaduszek często myślimy o tych, których już wśród nas nie ma. O psychologicznym podejściu do śmierci i żałoby...

Polska Grupa Raka Płuca otrzyma statuetkę Nagrody Zaufania Złoty OTIS z Diamentami 2026

Polska Grupa Raka Płuca (PGRP) zostanie uhonorowana statuetką Nagrody Zaufania Złoty OTIS z Diamentami 2026. Okazją do wręczenia wyróżnienia będzie jubileuszowa XX Konferencja Polskiej...

Rejestracja i aktualny program

Już 5 listopada 2026 r. w warszawskim hotelu Polonia Palace odbędzie się Gala Nagrody Zaufania Złoty OTIS z Diamentami. Trwa rejestracja na wydarzenie, które...

Iwona Kozłowska wyróżniona za działania na rzecz neurologii i chorób rzadkich

Tegoroczny Finał Nagrody Zaufania Złoty OTIS z Diamentami będzie ostatnią edycją naszej nagrody w czasie X kadencji Sejmu i XI kadencji Senatu. Z tej...

Polscy eksperci na międzynarodowej konferencji endokrynologicznej

Nowoczesna diagnostyka molekularna, medycyna precyzyjna, innowacyjne terapie oraz najnowsze rekomendacje dotyczące leczenia chorób endokrynologicznych były przedmiotem międzynarodowej konferencji naukowej, która odbyła się 25 września...

Senator Ewa Monika Kaliszuk laureatką Byka Ochrony Zdrowia 2026

Tegoroczny Finał Nagrody Zaufania Złoty OTIS z Diamentami będzie ostatnią edycją naszej nagrody w czasie X kadencji Sejmu i XI kadencji Senatu. Z tej...

Poseł Norbert Pietrykowski pierwszym laureatem Byków Ochrony Zdrowia 2026

Tegoroczny Finał Nagrody Zaufania Złoty OTIS z Diamentami będzie ostatnią edycją naszej nagrody w czasie X kadencji Sejmu i XI kadencji Senatu. Z tej...

Centralna e-rejestracja obejmie kolejne poradnie. Placówki AOS muszą przygotować się na cyfrową zmianę

Do końca 2027 r. centralna e-rejestracja ma objąć kolejne zakresy ambulatoryjnej opieki specjalistycznej. Dla poradni oznacza to nie tylko zmianę organizacji zapisów, lecz także...

Chcesz być na bieżąco z informacjami ze świata medycyny?

ŚWIAT LEKARZA i ŚWIAT LEKARZA 3D w Twojej skrzynce mailowej: