Anafilaksja może pojawić się nagle, również u dziecka, u którego wcześniej nie rozpoznano alergii. W takiej sytuacji o życiu i zdrowiu mogą decydować minuty. Dlatego dostęp do adrenaliny w szkołach, jasne procedury postępowania i edukacja pracowników placówek oświatowych stają się ważnymi elementami systemu bezpieczeństwa dzieci. Program udostępnienia adrenaliny w polskich szkołach, inicjatywa edukacyjno-społeczna, której twarzami są prof. Katarzyna Plata-Nazar i prof. Marek Jutel, to kolejny Finalista Nagrody Zaufania Złoty OTIS z Diamentami 2026.
Wstrząs anafilaktyczny jest ciężką, gwałtownie rozwijającą się reakcją alergiczną, która może doprowadzić do niewydolności oddechowej lub krążeniowej. Jak podkreślali eksperci podczas debat i spotkań poświęconych bezpieczeństwu dzieci z anafilaksją, problem dotyczy również szkół i przedszkoli. Co szczególnie istotne, reakcja może wystąpić po raz pierwszy u dziecka, u którego wcześniej nie rozpoznano alergii. Nie zawsze można więc przewidzieć, kto będzie potrzebował natychmiastowej pomocy.
Dlatego postulowane rozwiązania nie powinny ograniczać się do dzieci, które mają już rozpoznaną alergię i własny lek ratunkowy. Potrzebny jest system, który umożliwi szkołom dostęp do adrenaliny, a nauczycielom i wychowawcom zapewni jasne zasady działania w sytuacji zagrożenia życia.
Lek, procedury i edukacja
Podczas debat organizowanych przez „Świat Lekarza” eksperci, lekarze, parlamentarzyści i przedstawiciele administracji publicznej wskazywali, że bezpieczeństwo uczniów wymaga połączenia kilku elementów: dostępności adrenaliny, odpowiednich regulacji prawnych, praktycznych szkoleń oraz edukacji całej społeczności szkolnej. Ważne są również zasady przechowywania preparatów, kontrolowania ich terminów ważności i zapewnienia dostępu do nich podczas wycieczek czy zajęć poza szkołą.
Szczególne zainteresowanie budzi donosowa postać adrenaliny, dostępna już w Polsce. Jej podanie nie wymaga wykonania zastrzyku, co może ograniczać obawy związane z użyciem leku w stresującej sytuacji. Eksperci podkreślają jednak, że sama dostępność preparatu nie wystarczy – równie ważne jest rozpoznanie objawów anafilaksji i szybkie podjęcie działania.
Bezpieczeństwo dzieci wymaga rozwiązań systemowych
Inicjatywa udostępnienia adrenaliny w polskich szkołach zwraca uwagę na problem, który wykracza poza indywidualne przygotowanie rodziny dziecka z alergią. Chodzi o stworzenie warunków, w których każda placówka będzie mogła skutecznie reagować w nagłym zagrożeniu zdrowia i życia ucznia, a nauczyciele nie będą pozostawieni sami z odpowiedzialnością i niepewnością.
W materiałach „Świata Lekarza” poświęconych temu zagadnieniu wielokrotnie wybrzmiewał wspólny postulat ekspertów: adrenalina powinna być dostępna w szkołach, a personel musi wiedzieć, jak postępować w przypadku anafilaksji. To cel, który wymaga współpracy środowiska medycznego, administracji publicznej, parlamentarzystów i systemu edukacji.
Program udostępnienia adrenaliny w polskich szkołach – inicjatywa edukacyjno-społeczna, której twarzą są prof. Katarzyna Plata-Nazar i prof. Marek Jutel – przypomina, że bezpieczeństwo dzieci z anafilaksją powinno być elementem systemowej troski o zdrowie uczniów.
Dr hab. Katarzyna Plata-Nazar – adiunkt w Katedrze i Klinice Pediatrii, Gastroenterologii, Alergologii i Żywienia Dzieci Gdańskiego Uniwersytetu Medycznego. Należy do Polskiego Towarzystwa Pediatrycznego, Polskiego Towarzystwa Alergologicznego, Polskiego Towarzystwa Gastroenterologii, Hepatologii i Żywienia Dzieci oraz The European Society for Paediatric Infectious Diseases, a także International Society of Pteridinology.
Prof. Marek Jutel – kierownik Katedry i Kliniki Immunologii Klinicznej Uniwersytetu Medycznego we Wrocławiu, Harvard University, past prezydent Europejskiej Akademii Alergii i Immunologii Klinicznej, dyrektor Central and Southern European Allergy and Asthma Alliance, konsultant wojewódzki w dziedzinie alergologii dla województwa Dolnośląskiego.
Spotkajmy się na Gali Nagrody Zaufania Złoty OTIS z Diamentami 2026
O programie udostępnienia adrenaliny w polskich szkołach będzie można usłyszeć podczas Finału Nagrody Zaufania Złoty OTIS z Diamentami 2026. Wydarzenie odbędzie się 5 listopada 2026 r. o godz. 15.00 w hotelu Polonia Palace przy al. Jerozolimskich 45 w Warszawie.
PROGRAM GALI*
15:00 – SESJA FINAŁOWA
Redukcja ryzyka sercowo-naczyniowego przy stosowaniu GLP-1 – prof. Agnieszka Tycińska
„PoMOCnik dla rodziców i opiekunów” – program edukacyjny Novo Nordisk
Otyłość w HFpEF – od fenotypu do celu terapii. Jak lecząc otyłość, wpływamy na niewydolność serca? – prof. Agnieszka Tycińska
Nagroda Zaufania Złoty OTIS – prof. Piotr Suwalski
Program leczenia niskorosłości – prof. Mieczysław Walczak
Wyłącz Raka „Widzimy się jutro. Glejak. Choruję. Jestem…” – kampania Servier, dyr. Katarzyna Urbańska
Program udostępnienia adrenaliny w polskich szkołach – program edukacyjno-społeczny, prof. Katarzyna Plata-Nazar, prof. Marek Jutel
Inauguracja Jubileuszowej XX Konferencji Polskiej Grupy Raka Płuca
*Program może ulec zmianie
18:00 – UROCZYSTA KOLACJA
